Thanh Hóa nỗ lực hướng tới mục tiêu chấm dứt dịch bệnh AIDS

Tiến sĩ, bác sĩ Hoàng Bình Yên, Giám đốc CDC Thanh Hóa cho biết, năm 2025 là một năm nhiều khó khăn đối với công tác phòng, chống HIV/AIDS khi cơ chế triển khai dự án có nhiều thay đổi, mô hình chính quyền địa phương được sắp xếp lại và nguồn nhân lực còn nhiều biến động.

Tuy nhiên, với sự quan tâm chỉ đạo của Bộ Y tế, Cục Phòng bệnh, Sở Y tế Thanh Hóa cùng sự đồng hành của Dự án Quỹ Toàn cầu, các hoạt động phòng, chống HIV/AIDS trên địa bàn tỉnh vẫn được triển khai liên tục, bảo đảm người nhiễm HIV được tiếp cận đầy đủ các dịch vụ dự phòng, chăm sóc và điều trị.

Tính đến ngày 14/12/2025, Thanh Hóa ghi nhận lũy tích 9.362 người nhiễm HIV, trong đó 4.768 người còn sống và đang được quản lý; 4.157 bệnh nhân đang điều trị thuốc kháng vi rút (ARV). HIV đã xuất hiện tại 100% xã, phường trên địa bàn tỉnh.

Đáng chú ý, số ca nhiễm HIV mới trong những năm gần đây tiếp tục duy trì xu hướng giảm, còn dưới 150 ca mỗi năm. Phần lớn trường hợp mắc mới là nam giới trong độ tuổi từ 20 đến 39 và lây truyền qua đường tình dục.

Không chỉ kiểm soát tốt số ca nhiễm mới, nhiều chỉ tiêu chuyên môn của chương trình trong năm 2025 cũng đạt và vượt kế hoạch. Hơn 5.268 người nghiện chích ma túy được tiếp cận chương trình bơm kim tiêm sạch, đạt 101% chỉ tiêu; 2.690 nam quan hệ tình dục đồng giới (MSM) được tiếp cận các biện pháp dự phòng, đạt 107% kế hoạch.

Toàn tỉnh thực hiện xét nghiệm sàng lọc HIV cho 72.395 người có hành vi nguy cơ cao, đạt 93% kế hoạch; 100% huyện, thị xã, thành phố triển khai giám sát phát hiện HIV theo đúng quy định.

Theo đánh giá, việc tiếp cận các nhóm nguy cơ ngày càng phức tạp do thay đổi mô hình sử dụng ma túy; số người tham gia điều trị Methadone có xu hướng giảm; cơ chế triển khai mới của Dự án Quỹ Toàn cầu và mô hình chính quyền địa phương hai cấp đã tác động đến công tác chỉ đạo, điều hành cũng như tổng hợp báo cáo. Trong khi đó, đội ngũ cán bộ làm công tác phòng, chống HIV/AIDS tại nhiều đơn vị còn thiếu và thường xuyên biến động.

Năm 2026, Thanh Hóa đặt mục tiêu can thiệp giảm hại cho 4.500 người nghiện chích ma túy; tiếp cận 2.500 nam quan hệ tình dục đồng giới; điều trị dự phòng trước phơi nhiễm HIV (PrEP) cho 2.100 khách hàng; tư vấn, xét nghiệm HIV cho 60.000 lượt người; duy trì điều trị ARV cho 4.200 bệnh nhân.

Cùng với đó bảo đảm 100% người bệnh điều trị ngoài cộng đồng tham gia bảo hiểm y tế; trên 95% bệnh nhân điều trị ARV có tải lượng vi rút dưới ngưỡng ức chế và 100% phụ nữ mang thai nhiễm HIV cùng con của họ được điều trị dự phòng lây truyền HIV từ mẹ sang con.

Dự án Quỹ Toàn cầu sẽ tiếp tục hỗ trợ nhiều hoạt động trọng tâm như cung cấp thuốc ARV, điều trị PrEP, xét nghiệm HIV tại cơ sở y tế và cộng đồng, xét nghiệm tải lượng vi rút HIV, viêm gan C, điều trị đồng nhiễm, can thiệp giảm hại, đào tạo, tập huấn, giám sát kỹ thuật và hỗ trợ các cơ sở điều trị trên địa bàn tỉnh.

Tiến sĩ Đỗ Thái Hòa, Phó Giám đốc Sở Y tế Thanh Hóa ghi nhận và biểu dương những kết quả mà CDC Thanh Hóa cùng các đơn vị đã đạt được trong thời gian qua. Đề nghị các đơn vị tiếp tục bám sát mục tiêu của Chiến lược quốc gia chấm dứt dịch bệnh AIDS vào năm 2030.

Tăng cường phối hợp giữa các tuyến; chủ động quản lý người nhiễm HIV; mở rộng tư vấn, xét nghiệm và điều trị PrEP; đồng thời sử dụng hiệu quả nguồn lực từ Dự án Quỹ Toàn cầu, đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản lý HIV/AIDS nhằm giảm số ca nhiễm mới, giảm tử vong liên quan đến AIDS và nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe nhân dân.

Tăng cường phối hợp giữa các đơn vị, triển khai đồng bộ các hoạt động truyền thông, dự phòng, xét nghiệm, chăm sóc và điều trị HIV/AIDS, phát huy hiệu quả nguồn lực của Dự án Quỹ Toàn cầu, tạo động lực để Thanh Hóa từng bước hiện thực hóa mục tiêu chấm dứt dịch bệnh AIDS vào năm 2030.