Nghệ An quyết tâm cùng cả nước sớm gỡ “thẻ vàng” thủy sản của EC

Theo báo cáo tại buổi làm việc, Nghệ An hiện có 3.544 tàu cá, trong đó có 2.636 tàu thuộc diện quản lý từ 6m trở lên và hơn 1.000 tàu khai thác vùng khơi có chiều dài từ 15m trở lên. Nghề khai thác thủy sản của tỉnh khá đa dạng với nhiều nhóm nghề như lưới rê, lưới kéo, lưới vây, câu, chụp và dịch vụ hậu cần nghề cá.

Thời gian qua, thực hiện chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và Ban Chỉ đạo Quốc gia về IUU, Nghệ An đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm ngăn chặn, xử lý tình trạng khai thác hải sản bất hợp pháp. Tỉnh huy động sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị, lực lượng chức năng và cộng đồng ngư dân để thực hiện các nhiệm vụ chống khai thác IUU theo Chỉ thị số 32 của Ban Bí thư và các chỉ đạo của Chính phủ.

Đến nay, công tác quản lý đội tàu cá trên địa bàn đạt nhiều kết quả tích cực. 100% tàu cá thuộc diện phải đăng ký đã được cấp đăng ký; 100% tàu đủ điều kiện được cấp giấy phép khai thác thủy sản; tỷ lệ tàu cá còn hạn đăng kiểm đạt trên 95%.

Đặc biệt, 99,9% tàu cá thuộc diện bắt buộc đã lắp đặt thiết bị giám sát hành trình (VMS), góp phần nâng cao hiệu quả quản lý, theo dõi hoạt động khai thác trên biển. Tỉnh cũng tăng cường kiểm tra, giám sát tàu cá ra vào cảng, kiểm soát sản lượng thủy sản bốc dỡ qua cảng và thực hiện truy xuất nguồn gốc thủy sản điện tử thông qua hệ thống eCDT.

Theo lãnh đạo tỉnh Nghệ An, hiện 100% sản lượng thủy sản khai thác bốc dỡ qua cảng đã được giám sát trên hệ thống điện tử. Đồng thời, tỉnh đang đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số, trí tuệ nhân tạo (AI) trong xây dựng mô hình nhật ký khai thác điện tử nhằm đáp ứng yêu cầu truy xuất nguồn gốc thủy sản của Ủy ban châu Âu (EC).

Công tác xử lý vi phạm trong lĩnh vực thủy sản cũng được thực hiện nghiêm túc. Từ năm 2024 đến nay, Nghệ An đã xử lý 260 trường hợp vi phạm liên quan đến mất kết nối thiết bị giám sát hành trình và vượt ranh giới cho phép trên biển, với tổng số tiền xử phạt hơn 8,6 tỷ đồng. Đáng chú ý, đến nay tỉnh chưa ghi nhận tàu cá vi phạm khai thác trái phép tại vùng biển nước ngoài.

Song song với đó, hoạt động tuyên truyền chống khai thác IUU tiếp tục được triển khai sâu rộng. Các địa phương ven biển đã tổ chức tuyên truyền trực tiếp tới tổ, đội sản xuất, hợp tác xã và ngư dân. Hiện 100% chủ tàu và thuyền trưởng tàu khai thác xa bờ trên địa bàn tỉnh đã ký cam kết không vi phạm khai thác IUU, không xâm phạm vùng biển nước ngoài.

Bên cạnh những kết quả đạt được, Nghệ An cũng thẳng thắn nhìn nhận một số khó khăn trong quá trình triển khai. Hạ tầng nghề cá còn thiếu đồng bộ; một số cảng cá, khu neo đậu tránh trú bão xuống cấp; luồng lạch bị bồi lắng, ảnh hưởng đến hoạt động ra vào của tàu thuyền. Ngoài ra, tình trạng mất kết nối thiết bị giám sát hành trình vẫn còn xảy ra ở một số tàu cá.

Phát biểu tại buổi làm việc, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Võ Văn Hưng ghi nhận và đánh giá cao những kết quả Nghệ An đạt được trong công tác chống khai thác IUU thời gian qua, đặc biệt là việc quản lý đội tàu cá và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm liên quan đến thiết bị giám sát hành trình.

Thứ trưởng đề nghị tỉnh tiếp tục tăng cường quản lý đội tàu, kiểm soát chặt chẽ hoạt động khai thác trên biển; thực hiện nghiêm việc kiểm tra, giám sát tàu cá ra vào cảng và truy xuất nguồn gốc thủy sản khai thác. Đồng thời, xử lý nghiêm các hành vi cố tình vi phạm, nhất là việc ngắt kết nối thiết bị giám sát hành trình hoặc vượt ranh giới cho phép trên biển.

Bộ Nông nghiệp và Môi trường cũng đề nghị Nghệ An tiếp tục đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản lý nghề cá, rà soát và cập nhật đầy đủ dữ liệu tàu cá trên hệ thống cơ sở dữ liệu nghề cá quốc gia; chuẩn bị đầy đủ hồ sơ, số liệu phục vụ công tác kiểm tra của EC.

Qua đó, góp phần cùng cả nước sớm gỡ bỏ “thẻ vàng” của Ủy ban châu Âu đối với thủy sản Việt Nam, hướng tới xây dựng ngành thủy sản phát triển bền vững, hiện đại và có trách nhiệm.