Rà soát, hoàn thiện các quy định về kinh doanh bất động sản

Sáng 2/10, tại Phiên họp thứ 7, dưới sự điều hành của Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về dự án Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi).

Dự phiên họp có Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh; đại diện lãnh đạo các bộ, ngành liên quan.

Trình bày Báo cáo tóm tắt dự thảo Luật, Bộ trưởng Trần Hồng Minh cho biết, việc sửa đổi nhằm thể chế hóa đầy đủ, kịp thời chủ trương, đường lối của Đảng và Nhà nước; đồng thời khắc phục những vướng mắc phát sinh từ thực tiễn, bảo đảm tính đồng bộ với pháp luật về đất đai, đầu tư, nhà ở và các lĩnh vực liên quan.

Dự thảo gồm 10 chương, 61 điều, giảm 22 điều so với luật hiện hành, tập trung vào 9 nhóm nội dung sửa đổi, bổ sung. Trong đó, dự thảo đẩy mạnh phân cấp, phân quyền cho chính quyền địa phương; chuyển thẩm quyền chấp thuận chuyển nhượng toàn bộ hoặc một phần dự án bất động sản từ Thủ tướng Chính phủ cho UBND cấp tỉnh; cắt giảm thủ tục hành chính, đơn giản hóa một số điều kiện đầu tư kinh doanh.

Dự thảo cũng hoàn thiện các quy định về kinh doanh bất động sản, dự án bất động sản, bất động sản hình thành trong tương lai; quyền mua, thuê mua bất động sản của tổ chức, cá nhân nước ngoài và người gốc Việt Nam định cư ở nước ngoài; chuyển nhượng dự án; kinh doanh quyền sử dụng đất đã có hạ tầng kỹ thuật.

Đáng chú ý, dự thảo bổ sung các quy định về bảo đảm đối với 5% giá trị còn lại của hợp đồng kinh doanh bất động sản; xây dựng hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu về nhà ở và thị trường bất động sản theo hướng “đúng, đủ, sạch, sống”; mã định danh điện tử cho từng sản phẩm bất động sản.

Trình bày Báo cáo thẩm tra sơ bộ, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi cho biết, Thường trực Ủy ban tán thành sự cần thiết sửa đổi Luật. Tuy nhiên, cơ quan thẩm tra đề nghị tiếp tục rà soát, làm rõ nhiều nội dung quan trọng.

Đối với chủ thể có yếu tố nước ngoài, cơ quan thẩm tra đề nghị bảo đảm thống nhất giữa Luật Kinh doanh bất động sản với pháp luật về đất đai, nhà ở và các luật liên quan; đồng thời làm rõ phạm vi quyền, điều kiện đăng ký, chuyển nhượng và cơ chế quản lý nhằm bảo đảm quốc phòng, an ninh, trật tự an toàn xã hội.

Về dự án bất động sản trên quỹ đất thanh toán cho dự án BT, cần làm rõ nghĩa vụ được bảo đảm, các loại hình và hình thức bảo lãnh, bảo đảm thống nhất với pháp luật về PPP.

Đối với bất động sản hình thành trong tương lai, cơ quan thẩm tra đề nghị làm rõ chủ thể đứng tên, quyền đối với khoản tiền lãi, thời điểm nộp 5% giá trị hợp đồng vào tài khoản bảo đảm; trách nhiệm trong trường hợp chậm cấp giấy chứng nhận, chủ đầu tư mất khả năng thanh toán hoặc tổ chức tín dụng không thể thực hiện chi trả. Đồng thời, cần rà soát quyền lựa chọn của khách hàng đối với bảo lãnh ngân hàng và đánh giá tác động, chi phí tuân thủ của các quy định mới.

Về chuyển nhượng dự án bất động sản, cơ quan thẩm tra đề nghị bổ sung giải pháp xử lý trường hợp chủ đầu tư không có khả năng hoàn thành nghĩa vụ tài chính về đất đai, dẫn đến dự án đình trệ kéo dài.

Đối với hợp đồng kinh doanh bất động sản, đề nghị làm rõ điều kiện, nguyên tắc chuyển nhượng, mối quan hệ giữa công khai hợp đồng mẫu và đăng ký hợp đồng theo mẫu; đồng thời rà soát quy định về công chứng, chứng thực để tránh phát sinh thủ tục hành chính không cần thiết.

Điều hành thảo luận, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định đề nghị các đại biểu tập trung vào những vấn đề còn có ý kiến khác nhau, nhất là quỹ đất thanh toán dự án BT, cơ chế bảo vệ người mua, thuê mua; xử lý trường hợp nhà đầu tư không hoàn thành nghĩa vụ và cơ chế bảo vệ quyền lợi khách hàng khi kinh doanh bất động sản hình thành trong tương lai.

Các đại biểu cũng đề nghị làm rõ thẩm quyền, trình tự, thủ tục giữa Luật Đầu tư và Luật Kinh doanh bất động sản; tính phù hợp, khả thi của việc phân cấp cho UBND cấp tỉnh chấp thuận chuyển nhượng dự án bất động sản và việc mở rộng các loại hợp đồng kinh doanh bất động sản được phép chuyển nhượng.