Logistics xanh tạo lợi thế cạnh tranh mới

Trong bối cảnh chuỗi cung ứng toàn cầu đang tái định hình mạnh mẽ dưới tác động của chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và những biến động địa chính trị, logistics không còn đơn thuần là dịch vụ hậu cần mà đang trở thành “hạ tầng mềm” quyết định năng lực cạnh tranh của nền kinh tế. Sự cộng hưởng giữa hạ tầng logistics hiện đại, công nghệ và chuyển đổi xanh sẽ tạo ra dư địa cạnh tranh rất lớn cho doanh nghiệp.

Các doanh nghiệp nước ngoài hiện quan tâm rất cụ thể đến chứng chỉ xanh, khả năng tiết kiệm năng lượng, sử dụng điện mặt trời mái nhà và tính minh bạch trong quản lý dữ liệu phát thải.

Khi đáp ứng được các tiêu chuẩn này, doanh nghiệp sẽ dễ dàng tiếp cận khách hàng quốc tế lớn, thu hút vốn đầu tư và nâng cao vị thế trong chuỗi cung ứng toàn cầu.

Nhằm tạo điều kiện cho ngành logistics phát triển, Chiến lược phát triển dịch vụ logistics Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn 2050 đang tạo ra “bản lề” quan trọng cho ngành logistics khi các định hướng không còn dừng ở chủ trương chung mà đã có cơ chế thực thi rõ ràng.

Chiến lược giúp tạo hành lang pháp lý ổn định để doanh nghiệp yên tâm đầu tư dài hạn, đồng thời mở ra “sân chơi” cạnh tranh công bằng giữa doanh nghiệp logistics trong nước và quốc tế.

Việc Chính phủ ưu tiên phát triển các trung tâm logistics gắn với cảng biển, cảng cạn và đường sắt liên vận cũng mở ra cơ hội lớn để doanh nghiệp Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Chiến lược đang mở ra giai đoạn phát triển mới, trong đó logistics trở thành cấu phần chiến lược của năng lực cạnh tranh quốc gia.

Chiến lược đặt ra các mục tiêu cụ thể như tốc độ tăng trưởng ngành logistics giai đoạn 2025-2035 đạt khoảng 12-15%/năm; chi phí logistics giảm xuống tương đương 12-15% GDP; tỷ lệ thuê ngoài dịch vụ logistics đạt 70-80%; tối thiểu 80% doanh nghiệp logistics ứng dụng chuyển đổi số và xây dựng ít nhất 5 trung tâm logistics hiện đại ngang tầm quốc tế.

Theo các chuyên gia, với lợi thế nằm trên các tuyến hàng hải, hàng không và hành lang kinh tế khu vực, cùng quy mô xuất nhập khẩu lớn hơn 930 tỷ USD năm 2025 và mạng lưới FTA rộng khắp, Việt Nam có cơ hội chuyển từ “điểm trung chuyển hàng hóa” sang “điểm tổ chức chuỗi cung ứng”.

Nếu triển khai đồng bộ về thể chế, hạ tầng, logistics xanh, logistics số và cải cách thủ tục hành chính, Việt Nam hoàn toàn có thể trở thành mắt xích logistics quan trọng của ASEAN và tham gia sâu hơn vào mạng lưới logistics toàn cầu.

Đáng chú ý, chuyển động quan trọng hiện nay là việc Bộ Công Thương đã chuyển rất nhanh từ tư duy “phổ biến chiến lược” sang “tổ chức thực thi chiến lược”.

Các nhiệm vụ được cụ thể hóa theo hướng rõ đầu việc, rõ trách nhiệm, rõ tiến độ và có cơ chế giám sát thực hiện. Trọng tâm không chỉ là phát triển hạ tầng logistics mà còn bao gồm chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, nâng cao năng lực doanh nghiệp và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao.