Khí thiên nhiên - “mắt xích” quan trọng trong lộ trình Net Zero

Những năm gần đây, nhu cầu sử dụng khí thiên nhiên gồm LNG, CNG, LPG tại Việt Nam và các quốc gia ASEAN gia tăng nhanh chóng, đặc biệt trong các lĩnh vực công nghiệp, giao thông và phát điện…

ASEAN đang nổi lên như một trong những thị trường năng lượng năng động nhất thế giới. Việc tăng cường liên kết khu vực, chia sẻ hạ tầng, kinh nghiệm quản lý, công nghệ và nguồn lực tài chính sẽ mở ra nhiều cơ hội mới, đồng thời giúp nâng cao khả năng chống chịu của thị trường năng lượng trước những biến động toàn cầu.

Việt Nam xem khí thiên nhiên là nguồn năng lượng chuyển tiếp quan trọng. Không chỉ giúp giảm phát thải so với than và dầu, khí thiên nhiên còn nâng cao tính linh hoạt cho hệ thống điện khi các nguồn năng lượng tái tạo vốn có tính ổn định không cao.

TS. Mai Duy Thiện, Chủ tịch Hiệp hội Năng lượng sạch Việt Nam, Tổng Biên tập Tạp chí Năng lượng sạch Việt Nam cho biết, chúng ta đang sống trong một giai đoạn có tính bước ngoặt của ngành năng lượng toàn cầu. Chuyển dịch năng lượng không còn là khái niệm mang tính định hướng dài hạn, mà đã trở thành quá trình hiện hữu, tác động trực tiếp đến an ninh năng lượng, tăng trưởng kinh tế, môi trường và năng lực cạnh tranh quốc gia.

Các mục tiêu về giảm phát thải khí nhà kính, phát triển kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn đang đặt ra những yêu cầu mới đối với mọi quốc gia, trong đó có Việt Nam và các nước ASEAN.

Trong bối cảnh này, khí thiên nhiên được xem là nguồn năng lượng chuyển tiếp quan trọng giữa các nguồn năng lượng truyền thống và năng lượng tái tạo; đóng vai trò "cầu nối" trong lộ trình hướng tới phát triển bền vững và giảm phát thải. Khí thiên nhiên không chỉ giúp giảm phát thải so với than và dầu, mà còn góp phần nâng cao tính linh hoạt, ổn định cho hệ thống năng lượng, đặc biệt trong phát điện, công nghiệp, giao thông vận tải và dân dụng.

Đối với Việt Nam, nhu cầu năng lượng được dự báo sẽ tiếp tục tăng nhanh trong nhiều thập kỷ tới, cùng với quá trình công nghiệp hóa, đô thị hóa và hội nhập sâu rộng vào chuỗi giá trị khu vực và toàn cầu. Trong khi đó, các nguồn năng lượng trong nước đang dần suy giảm, còn năng lượng tái tạo tuy phát triển mạnh mẽ nhưng vẫn cần thời gian để hoàn thiện hạ tầng, công nghệ lưu trữ và cơ chế thị trường.

Chính vì vậy, việc phát triển thị trường khí thiên nhiên một cách đồng bộ, minh bạch và bền vững là yêu cầu mang tính chiến lược, gắn liền với mục tiêu đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia và thực hiện cam kết phát thải ròng bằng 0 (Net Zero).

Để thị trường CNG, LPG và LPG phát triển hiệu quả, không thể thiếu vai trò định hướng, kiến tạo và điều phối của Nhà nước, đặc biệt là sự tham gia tích cực của các bộ, ban, ngành, các cục, vụ, viện trong xây dựng thể chế, chính sách, quy hoạch và tiêu chuẩn kỹ thuật. Đồng thời, sự đồng hành của cộng đồng doanh nghiệp, các tổ chức khoa học - công nghệ, các định chế tài chính và đối tác quốc tế là yếu tố then chốt để chuyển hóa các định hướng chiến lược thành những dự án cụ thể, khả thi và hiệu quả.