Nhiều người dù không có giấy phép lái xe, chưa đủ tuổi điều khiển xe mô-tô nhưng vẫn “hồn nhiên” tham gia giao thông đang là thực tế đáng báo động. Họ đơn giản nghĩ rằng tai họa không ập đến với bản thân, gia đình cũng như người xung quanh…
Nhiều vụ án vừa được các cấp tòa xét xử gần đây cho thấy mọi người cần nâng cao ý thức, chấp hành nghiêm pháp luật bởi có những lỗi lầm gây hậu quả chết người, không thể khắc phục...
Cho đến lúc đứng trước bục khai báo, bà Nguyễn Thị Luyến (SN 1975, quê Bình Thuận (cũ) vẫn chưa hết bàng hoàng sau những gì bản thân gây ra. Với công việc ở nhà nội trợ, mới học đến lớp 7, bà Luyến vừa chủ quan lại hời hợt, thiếu ý thức chấp hành pháp luật khi tham gia giao thông.
Các tài liệu có trong hồ sơ vụ án và diễn biến lời khai tại phiên tòa cho thấy, bà Luyến không có giấy phép lái xe hạng A1 do cơ quan Nhà nước có thẩm quyền cấp. Lẽ ra bà không nên điều khiển phương tiện để đảm bảo an toàn cho bản thân và gia đình.

Sáng 24/02/2024, Nguyễn Thị Luyến vẫn điều khiển xe mô tô chở con trai là cháu Nguyễn Duy N. (SN 2015) đi thành phố Phan Rang, tỉnh Ninh Thuận (cũ). Khi đến đoạn km 1584+500m Quốc lộ 1A, bà Luyến điều khiển xe mô tô chạy trên làn đường dành cho xe thô sơ và xe gắn máy.
Cùng lúc này, trên làn đường giữa cùng chiều có xe ô tô kéo theo rơ-moóc do ông Nguyễn Thành Trần điều khiển với vận tốc khoảng 50 km/giờ, chạy song song với xe mô tô bà Luyến. Khi đầu xe ô tô do ông Trần vượt qua xe mô tô, bà Luyến bất ngờ điều khiển xe chạy xiên từ phải qua trái để chuyển sang làn đường giữa.
Do bà Luyến không chú ý quan sát nên tay lái bên trái xe mô tô va quẹt vào hông bên phải xe ô tô. Cú va chạm khiến xe mô tô bà Luyến ngã nghiêng về phía bên trái cùng chiều khiến cháu Nguyễn Duy N. tử vong ngay sau đó.
Sau khi gây tai nạn, bà Nguyễn Thị Luyến giao nộp cho Cơ quan điều tra 01 giấy phép lái xe hạng A1 mang tên bà do Sở Giao thông vận tải TP. Hồ Chí Minh cấp ngày 21/11/2012 kèm bộ hồ sơ lái xe. Tuy nhiên, qua xác minh cho thấy Sở Giao thông vận tải TP. Hồ Chí Minh không cấp giấy phép lái xe hạng A1 nêu trên cho bà Luyến.
Hồ sơ, dữ liệu học lái xe của bà Luyến không rõ ràng. Qua giám định cho thấy, phôi mẫu giấy phép lái xe hạng A1 của bà Luyến là giả.
Chính vì lẽ đó, Cơ quan điều tra, Viện kiểm sát khởi tố và truy tố bà Luyến về tội “Vi phạm quy định về tham gia giao thông đường bộ” theo quy định tại điểm a khoản 2, Điều 260 Bộ luật hình sự.
Quá trình xét xử tại phiên tòa cho thấy tại thời điểm xảy ra tai nạn giao thông, xe ô tô đầu kéo do ông Nguyễn Thành Trần điều khiển đang đi đúng làn đường, phần đường và tốc độ theo quy định. Việc bà Luyến bất ngờ chuyển làn đường làm cháu N. ngã xuống vị trí bánh xe ô tô do ông Trần điều khiển là sự kiện bất ngờ. Ông Trần không buộc phải thấy trước hậu quả nên ông không có lỗi.
Cơ quan điều tra không truy cứu trách nhiệm hình sự đối với ông Trần là có căn cứ. Mặc dù vậy, ông Trần tự nguyện hỗ trợ gia đình bà Luyến 62 triệu đồng làm chi phí ma chay cho cháu N., thể hiện tình cảm “nghĩa tử nghĩa tận” trong hoạn nạn mất mát.

Về phía bà Luyến cho rằng bị cáo có thực hiện đúng trình tự, thủ tục về học, thi sát hạch giấy phép lái xe nhưng lại không biết giấy phép lái xe đang sử dụng là “hàng giả”. Việc bà Luyến gây ra tai nạn dẫn đến chết người là ngoài ý muốn, tuy nhiên bị hại cháu Nguyễn Duy N. chết là con ruột nên tinh thần bị cáo rất suy sụp.
Vị đại diện Viện kiểm sát giữ quyền công tố luận tội nêu rõ: Hành vi của bà Luyến phạm tội “Vi phạm quy định về tham gia giao thông đường bộ”. Cần xử phạt với mức án từ 15 tháng tù đến 18 tháng tù nhưng xét bà Luyến có đông con, chồng mất, chưa có tiền án tiền sự, đủ điều kiện để cho hưởng án treo, thời gian thử thách từ 30 tháng đến 36 tháng.
Theo HĐXX, hành vi nêu trên của bị cáo Luyến đã xâm phạm đến trật tự, an toàn trong hoạt động giao thông đường bộ. Đồng thời, xâm phạm đến tính mạng người khác nên phải chịu trách nhiệm hình sự về tội “Vi phạm quy định về tham gia giao thông đường bộ”.
Vị Thẩm phán xét thấy bản thân bị cáo luôn chấp hành chính sách, pháp luật và thực hiện đầy đủ các nghĩa vụ của công dân ở nơi cư trú; có nhiều tình tiết giảm nhẹ, không có tình tiết tăng nặng nên đủ điều kiện để áp dụng hình phạt tù cho hưởng án treo.
Do vậy, không cần thiết phải cách ly bị cáo Luyến ra khỏi đời sống xã hội. Giao bị cáo cho chính quyền địa phương nơi bị cáo cư trú giám sát, giáo dục trong thời gian thử thách là đủ răn đe, giáo dục và phòng ngừa chung. Từ đó, HĐXX tuyên phạt bà Luyến 15 tháng tù nhưng cho hưởng án treo, thời gian thử thách là 30 tháng.
Tai nạn giao thông xảy ra là điều không mong muốn nhưng để phòng ngừa, tự bản thân mỗi người phải nêu cao ý thức chấp hành pháp luật. Việc bà Luyến không có giấy phép lái xe nhưng vẫn liều lĩnh điều khiển phương tiện lưu thông, thiếu kiến thức, kỹ năng, gây tai nạn đã khiến bà vướng vòng lao lý.
Đau đớn hơn, bà mất đi người con thân yêu chỉ do lỗi lầm nhất thời của bản thân, để rồi khi đứng trước Tòa, nỗi ân hận càng nhân lên trong sự tiếc nuối muộn màng. Vụ án là bài học chung cho tất cả mọi người, tuyệt đối không phớt lờ những hiểm họa để gìn giữ an toàn cho bản thân và cộng đồng trên mọi nẻo đường.