Dựng “lá chắn” an toàn từ mỗi học sinh

Việc trang bị kiến thức pháp luật, kỹ năng phòng ngừa ngay từ ghế nhà trường trở thành một “lá chắn” cần thiết, góp phần xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh.

Đưa pháp luật đến gần học sinh

Ở lứa tuổi THPT, khi phạm vi giao tiếp ngày càng mở rộng, học sinh cũng bắt đầu đối diện với nhiều vấn đề phức tạp hơn trong cuộc sống. Các em thường xuyên tham gia giao thông, sử dụng mạng xã hội, thiết lập nhiều mối quan hệ bên ngoài gia đình, nhà trường.

Cùng với đó là những nguy cơ về tai nạn giao thông, bạo lực học đường, lừa đảo trên không gian mạng hay sự xâm nhập của các loại chất cấm.

Bởi vậy, trang bị kiến thức pháp luật cho học sinh không chỉ giúp các em biết đâu là hành vi đúng, sai mà quan trọng hơn là hình thành kỹ năng nhận diện nguy cơ, chủ động phòng tránh và biết tìm kiếm sự hỗ trợ khi gặp những tình huống phức tạp.

Từ yêu cầu đó, Công an phường Vinh Lộc phối hợp với Phòng Cảnh sát giao thông Công an tỉnh Nghệ An, Viện Kiểm sát nhân dân Khu vực 1 và Viện Kiểm sát nhân dân tỉnh Nghệ An tổ chức chương trình tuyên truyền, phổ biến pháp luật tại Trường THPT Nghi Lộc 3.

Tham dự chương trình có chỉ huy, cán bộ, chiến sĩ Công an phường Vinh Lộc; báo cáo viên Phòng Cảnh sát giao thông Công an tỉnh Nghệ An; đại diện Viện Kiểm sát nhân dân Khu vực 1, Viện Kiểm sát nhân dân tỉnh Nghệ An cùng Ban Giám hiệu, giáo viên và hơn 1.000 học sinh nhà trường.

Nội dung tuyên truyền tập trung vào những vấn đề gần gũi, có tác động trực tiếp đến học sinh như bảo đảm an ninh, trật tự, an toàn giao thông; phòng, chống bạo lực học đường; phòng ngừa tội phạm trên không gian mạng và các quy định của pháp luật liên quan đến hành vi tàng trữ, vận chuyển, mua bán, sử dụng chất cấm trong trường học.

Thông qua việc phổ biến những quy định của pháp luật gắn với các tình huống thực tế, chương trình giúp học sinh nhận diện rõ hơn những hành vi tiềm ẩn nguy cơ vi phạm, đồng thời hiểu được trách nhiệm của bản thân trong việc bảo vệ chính mình và những người xung quanh.

Đặc biệt, với học sinh THPT, an toàn giao thông là vấn đề diễn ra hằng ngày khi nhiều em tự điều khiển phương tiện đến trường.

Việc chấp hành tín hiệu giao thông, đi đúng phần đường, làn đường, đội mũ bảo hiểm hay không điều khiển phương tiện khi chưa đủ điều kiện không chỉ là yêu cầu của pháp luật mà còn liên quan trực tiếp đến sự an toàn của mỗi học sinh.

Từ những quy định tưởng như quen thuộc, thông điệp được đặt ra rõ ràng: chấp hành pháp luật trước hết là để bảo vệ chính mình.

Chủ động nhận diện những nguy cơ

Cùng với an toàn giao thông, bạo lực học đường là một trong những nội dung được chú trọng tại chương trình. Thực tế cho thấy, những mâu thuẫn nhỏ trong giao tiếp nếu không được giải quyết đúng cách có thể dẫn đến xung đột, thậm chí trở thành hành vi vi phạm pháp luật.

Đáng chú ý, khi mạng xã hội phát triển, bạo lực học đường không chỉ dừng lại ở những va chạm trực tiếp. Những lời bình luận xúc phạm, việc chia sẻ hình ảnh nhằm hạ thấp người khác hay tụ tập, kích động giải quyết mâu thuẫn cũng có thể khiến sự việc bị đẩy đi xa hơn.

Do đó, giúp học sinh biết kiềm chế cảm xúc, ứng xử văn minh, tôn trọng bạn bè và chủ động tìm đến thầy cô, gia đình hoặc cơ quan chức năng khi xảy ra mâu thuẫn chính là một trong những giải pháp phòng ngừa bạo lực từ sớm.

Không gian mạng cũng đặt ra những yêu cầu mới đối với kỹ năng tự bảo vệ của học sinh. Điện thoại thông minh và mạng xã hội mang đến nhiều tiện ích trong học tập, kết nối, nhưng đồng thời cũng tiềm ẩn các thủ đoạn lừa đảo, thông tin xấu độc và những hành vi vi phạm pháp luật.

Một đường link không rõ nguồn gốc, một lời mời kết bạn từ người lạ hay việc cung cấp thông tin cá nhân thiếu thận trọng đều có thể trở thành khởi đầu của những rủi ro.

Vì vậy, trang bị kỹ năng nhận diện và ứng xử an toàn trên môi trường số ngày càng trở thành một phần quan trọng trong công tác giáo dục, phòng ngừa vi phạm đối với học sinh.

Bên cạnh đó, các quy định của pháp luật liên quan đến chất cấm cũng được truyền tải nhằm giúp các em hiểu rõ hậu quả và nâng cao cảnh giác trước những lời rủ rê, lôi kéo.

Từ hiểu biết pháp luật, học sinh có thêm cơ sở để nói “không” với những hành vi có thể ảnh hưởng đến sức khỏe, tương lai của bản thân và gây mất an ninh, an toàn trường học.

Điểm chung của các nội dung tuyên truyền không phải chỉ để học sinh ghi nhớ những quy định, mà hướng tới hình thành khả năng tự phòng ngừa.

Khi biết đâu là nguy cơ, đâu là giới hạn không được vượt qua và hậu quả pháp lý của mỗi hành vi, các em sẽ có thêm kỹ năng để đưa ra lựa chọn đúng đắn.

Xây môi trường an toàn từ trách nhiệm chung

Để những nội dung tuyên truyền không dừng lại ở một chương trình, Công an phường Vinh Lộc và Trường THPT Nghi Lộc 3 đã ký kết quy chế phối hợp về bảo đảm an ninh, trật tự trong nhà trường.

Việc ký kết quy chế phối hợp tạo cơ sở để lực lượng Công an và nhà trường duy trì thường xuyên việc trao đổi thông tin, chủ động nắm tình hình, tuyên truyền pháp luật và kịp thời phát hiện những vấn đề có nguy cơ ảnh hưởng đến an ninh, an toàn trường học.

Đây cũng là bước chuyển từ xử lý vụ việc sang chủ động phòng ngừa, hướng tới phát hiện những dấu hiệu bất thường ngay từ khi mới phát sinh để có giải pháp phù hợp, không để những mâu thuẫn nhỏ trở thành vụ việc phức tạp.

Trao đổi với phóng viên, Thiếu tá Bùi Toại, Trưởng Công an phường Vinh Lộc cho biết, bảo đảm an ninh, an toàn trường học cần có sự phối hợp thường xuyên giữa lực lượng Công an, nhà trường và gia đình. Trong đó, nâng cao nhận thức và kỹ năng tự bảo vệ cho học sinh là giải pháp có ý nghĩa lâu dài.

“Điều chúng tôi mong muốn sau những buổi tuyên truyền không chỉ là các em nhớ thêm các quy định của pháp luật, mà quan trọng hơn là biết vận dụng những kiến thức đó trong cuộc sống.

Mỗi học sinh cần biết tự bảo vệ mình, có trách nhiệm với hành vi của bản thân, biết nói không với bạo lực, chất cấm và các hành vi vi phạm pháp luật; đồng thời chủ động tìm kiếm sự hỗ trợ khi gặp những tình huống vượt quá khả năng giải quyết”, Thiếu tá Bùi Toại chia sẻ.

Theo Trưởng Công an phường Vinh Lộc, thông qua quy chế phối hợp, lực lượng Công an sẽ tiếp tục đồng hành cùng nhà trường trong tuyên truyền, phổ biến pháp luật, nắm bắt tình hình và phòng ngừa các nguy cơ phát sinh, góp phần giữ vững an ninh, trật tự trường học.

Hiệu quả của một buổi tuyên truyền vì thế không chỉ được đo bằng số lượng học sinh tham dự hay những nội dung đã truyền đạt. Giá trị quan trọng hơn nằm ở những thay đổi trong nhận thức và hành động sau khi các em trở về lớp học, gia đình và cuộc sống thường ngày.

Khi một học sinh biết dừng xe trước tín hiệu đỏ, biết kiềm chế trước một mâu thuẫn, tỉnh táo trước lời mời từ người lạ trên mạng, biết tránh xa chất cấm và sẵn sàng lên tiếng trước những hành vi không an toàn, kiến thức pháp luật đã thực sự trở thành kỹ năng sống.

Từ hơn 1.000 học sinh được trang bị thêm kiến thức pháp luật và kỹ năng phòng ngừa, những thông điệp về an toàn, trách nhiệm sẽ tiếp tục được lan tỏa đến lớp học, gia đình và cộng đồng. Mỗi hành vi đúng, mỗi cách ứng xử văn minh của các em cũng góp phần tạo nên một môi trường học đường an toàn, lành mạnh hơn.

Khi hiểu biết pháp luật dần trở thành ý thức tự giác và thói quen trong cuộc sống, mỗi học sinh sẽ tự tạo cho mình một “lá chắn” trước những nguy cơ.

Từ những “lá chắn” ấy, sự an toàn của trường học được vun đắp bằng chính nhận thức, trách nhiệm và hành động của mỗi em học sinh, để nhà trường thực sự là nơi các em yên tâm học tập, rèn luyện và trưởng thành.