Đà Nẵng biến lợi thế đất, rừng, biển thành chuỗi giá trị mới

Đầu tư nông nghiệp trước dư địa phát triển mới

Ngày 25/8, UBND TP Đà Nẵng tổ chức Hội nghị xúc tiến đầu tư vào nông nghiệp, nông thôn thành phố năm 2026, với sự tham gia của doanh nghiệp, nhà đầu tư, hợp tác xã và đại diện các địa phương.

Tại hội nghị, thành phố giới thiệu những dư địa mới sau sắp xếp đơn vị hành chính, đồng thời đặt ra yêu cầu chuyển các lợi thế về đất đai, rừng, biển, dược liệu và văn hóa thành những dự án cụ thể, có khả năng tạo giá trị lâu dài cho doanh nghiệp và người dân.

Theo bà Vũ Thị Bích Hậu, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Đà Nẵng, sau sắp xếp đơn vị hành chính, thành phố có quy mô tự nhiên gần 11.860 km², dân số hơn 3 triệu người. Không gian phát triển trải dài từ biển đến đồng bằng, trung du và miền núi, tạo nên hệ sinh thái sản xuất đa dạng.

Đà Nẵng hiện có hơn 1 triệu ha đất nông nghiệp, khoảng 688.000 ha rừng và hệ sinh thái biển gắn với đội tàu khai thác thủy sản trên 4.000 chiếc. Đây là nền tảng để thành phố phát triển đồng thời nông nghiệp, lâm nghiệp, thủy sản và các ngành kinh tế gắn với khu vực nông thôn.

Tuy nhiên, giá trị mà Đà Nẵng có thể khai thác không nằm riêng ở quỹ đất hay tài nguyên thiên nhiên. Khu vực đô thị, ven đô sở hữu thị trường tiêu dùng lớn cùng hệ thống du lịch, dịch vụ, phân phối và khoa học - công nghệ.

Trong khi đó, vùng đồng bằng có điều kiện phát triển nông nghiệp hàng hóa, công nghệ cao, hữu cơ, rau, hoa, cây ăn quả và lúa chất lượng cao. Vùng trung du, miền núi mở ra dư địa cho chăn nuôi tập trung, lâm nghiệp, dược liệu và kinh tế dưới tán rừng. Không gian biển tạo điều kiện phát triển thủy sản, chế biến và dịch vụ hậu cần nghề cá.

Đặc biệt, Sâm Ngọc Linh, Quế Trà My cùng hệ sinh thái dược liệu miền núi tạo nên nhóm tài nguyên đặc hữu. Đây là cơ sở để thành phố hướng đến các chuỗi sản phẩm có hàm lượng khoa học - công nghệ và giá trị thương mại cao.

Cùng với đó, hệ thống làng nghề, sản phẩm OCOP, cảnh quan nông thôn và các giá trị văn hóa bản địa có thể kết nối với Hội An, Mỹ Sơn, du lịch biển, du lịch sinh thái và thị trường dịch vụ lớn.

Hạ tầng giao thông cũng tạo lợi thế cho quá trình kết nối vùng nguyên liệu với thị trường. Sân bay Đà Nẵng, sân bay Chu Lai, hệ thống cảng biển, đường sắt, Quốc lộ 1, cao tốc và các tuyến giao thông liên vùng tạo điều kiện rút ngắn khoảng cách giữa khu vực sản xuất với các trung tâm chế biến, logistics và tiêu thụ.

“Thành phố xác định hướng thu hút đầu tư không dừng ở việc mở rộng sản xuất mà tập trung nâng cao giá trị trên từng đơn vị tài nguyên, tăng chất lượng, giá trị gia tăng và sức cạnh tranh. Trong đó, nông nghiệp công nghệ cao, hữu cơ và sản xuất hàng hóa tập trung được xem là một trong những lĩnh vực nhiều dư địa”, bà Hậu nói.

Theo định hướng này, cơ hội đầu tư được mở rộng từ giống, công nghệ sinh học, tưới và dinh dưỡng thông minh, tự động hóa, quản trị số đến truy xuất nguồn gốc, sơ chế, bảo quản và tiêu thụ.

Thành phố ưu tiên các nhà đầu tư có khả năng đồng hành cùng vùng nguyên liệu, hợp tác xã và người dân, đưa công nghệ, tiêu chuẩn sản xuất và thị trường vào chuỗi ngay từ đầu.

Đầu tư nông nghiệp hướng vào dược liệu và chế biến sâu

Một trong những lĩnh vực được thành phố dành nhiều kỳ vọng là Sâm Ngọc Linh và công nghiệp dược liệu.

Định hướng phát triển được đặt ở phạm vi rộng, từ bảo tồn nguồn gen, nghiên cứu, phát triển giống, xây dựng vùng nguyên liệu đến chế biến sâu và phát triển các sản phẩm có giá trị gia tăng.

Bên cạnh Sâm Ngọc Linh, Quế Trà My, sa nhân tím, giảo cổ lam cùng nhiều loại dược liệu bản địa khác tạo nguồn nguyên liệu phong phú để hình thành các vùng sản xuất và chuỗi sản phẩm đặc trưng.

Theo lãnh đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường, giá trị của nhóm sản phẩm này còn nằm ở hệ sinh thái khoa học - công nghệ, chế biến, sở hữu trí tuệ, thương hiệu và thị trường hình thành xung quanh vùng nguyên liệu.

Đây cũng là hướng giúp nông nghiệp chuyển từ sản xuất nguyên liệu sang tạo ra sản phẩm có giá trị gia tăng cao hơn. Đáng chú ý, lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn của Đà Nẵng hiện có 16 dự án thuộc danh mục thu hút đầu tư giai đoạn 2026-2030, gồm các nhóm về trồng trọt, dược liệu, chăn nuôi, thủy sản và du lịch nông nghiệp.

Bên cạnh danh mục này, các cơ quan, đơn vị và địa phương đã đề xuất 128 dự án, cơ hội đầu tư trên nhiều lĩnh vực như chăn nuôi, trồng trọt, lâm nghiệp - dược liệu, thủy sản, chế biến nông - lâm sản, du lịch nông nghiệp - làng nghề, công nghệ cao, hữu cơ, sinh thái và tuần hoàn.

Con số 128 cho thấy dư địa đầu tư đang được mở rộng trên nhiều phân khúc, từ sản xuất đến chế biến, dịch vụ và các mô hình kinh tế gắn với nông thôn.

Từ cam kết đầu tư đến dự án thực tế

Phát biểu tại hội nghị, ông Trần Nam Hưng, Phó Chủ tịch UBND TP Đà Nẵng, cho rằng thành phố đang bước vào một không gian phát triển mới với nhiều tiềm năng và dư địa để phát triển nông nghiệp, nông thôn theo hướng đa giá trị.

Theo ông Hưng, khu vực nông nghiệp, nông thôn cần trở thành không gian kinh tế kết nối sản xuất với chế biến sâu, thương mại, du lịch sinh thái, văn hóa bản địa và dịch vụ.

“Tiềm năng, lợi thế là đã rõ. Song bài toán đặt ra hôm nay là làm sao kết nối hữu hiệu nguồn tài nguyên đó với nguồn vốn, công nghệ tiên tiến, năng lực quản trị hiện đại và thị trường tiêu thụ của doanh nghiệp, nhằm hình thành những chuỗi giá trị nông nghiệp có sức cạnh tranh cao”, ông Trần Nam Hưng nhấn mạnh.

Lãnh đạo thành phố yêu cầu các sở, ngành và chính quyền địa phương thay đổi cách giới thiệu cơ hội đầu tư, tránh tình trạng cung cấp thông tin chung chung, hình thức. Thay vào đó, từng địa bàn cần làm rõ quy mô, vùng nguyên liệu, quy hoạch và những điều kiện đã sẵn sàng để nhà đầu tư có thể tiếp cận. “Xúc tiến đầu tư phải được mở ra, phải được kết nối, phải được thực hiện liên tục, mạnh mẽ, quyết liệt ngay sau hội nghị này”, ông Hưng nói.

Các sở, ngành, địa phương được yêu cầu xác định đầu mối chịu trách nhiệm, chủ động cung cấp thông tin và đồng hành với nhà đầu tư từ khâu khảo sát, hoàn thiện thủ tục pháp lý đến khi dự án đi vào hoạt động.

Thành phố cũng không đặt nặng số lượng văn bản được ký tại hội nghị. Điều được quan tâm hơn là những cam kết sau ký kết có được chuyển hóa thành công việc cụ thể hay không.

“Giá trị của một bản ghi nhớ không nằm ở nghi thức ký kết trên sân khấu mà nằm ở khối lượng công việc được thực hiện, được hiện thực hóa sau ký kết”, ông Hưng nhấn mạnh.

Theo đó, mỗi thỏa thuận phải có đầu mối theo dõi; mỗi đề xuất đầu tư cần có lộ trình và sản phẩm cụ thể. Các phiên kết nối sau hội nghị phải đi thẳng vào những vấn đề doanh nghiệp quan tâm: đầu tư lĩnh vực gì, tại địa bàn nào và các bước triển khai tiếp theo ra sao.

Mở dòng vốn cho nông nghiệp đa giá trị

Đà Nẵng xác định ưu tiên các dự án ứng dụng công nghệ cao, chế biến sâu, kinh tế tuần hoàn, chuyển đổi số, logistics nông nghiệp và phát triển du lịch nông nghiệp, nông thôn gắn với bảo tồn văn hóa, làng nghề.

Thành phố hướng đến những nhà đầu tư có khả năng mang theo nguồn vốn, công nghệ, năng lực quản trị, tiêu chuẩn và thị trường. Đây cũng là điều kiện để tăng khả năng liên kết giữa doanh nghiệp với hợp tác xã, người dân và vùng sản xuất.

Với cách tiếp cận này, bài toán thu hút đầu tư vào nông nghiệp được đặt trong một chuỗi rộng hơn: hình thành vùng nguyên liệu, tổ chức sản xuất, ứng dụng công nghệ, chế biến, xây dựng thương hiệu, phát triển logistics và mở rộng thị trường.

“Thành công của hội nghị hôm nay không đo bằng số lượng văn bản được ký mà được đo bằng số lượng dự án thật sự đi vào cuộc sống và mang lại hiệu quả cho doanh nghiệp, người dân”, ông Hưng khẳng định.

Từ những lợi thế về đất, rừng, biển, dược liệu đến thị trường, hạ tầng và các giá trị văn hóa, Đà Nẵng đang tìm cách mở thêm không gian cho dòng vốn vào khu vực nông nghiệp, nông thôn.

Nếu các cơ hội được cụ thể hóa thành dự án có địa chỉ, có nhà đầu tư, có tiến độ và có đầu ra, những nguồn lực sẵn có sẽ có thêm điều kiện chuyển thành giá trị kinh tế, tạo việc làm, mở rộng sinh kế và nâng sức cạnh tranh cho sản phẩm nông nghiệp của thành phố.