Biên phòng Quảng Ninh tiên phong xây “cột mốc lòng dân” trong thời đại số

Trong bối cảnh lưu lượng người, phương tiện, hàng hóa qua lại ngày càng gia tăng, yêu cầu hội nhập sâu rộng và bảo đảm an ninh ngày càng cao, bảo vệ biên giới không còn chỉ là nhiệm vụ tuần tra, kiểm soát thuần túy, mà đòi hỏi phương thức quản lý thông minh, minh bạch và dựa trên dữ liệu.

Lan tỏa pháp luật bằng phương thức hiện đại

Chuyển đổi số đã và đang làm thay đổi căn bản cách thức tiếp cận nhân dân nơi tuyến đầu. Nếu trước đây, tuyên truyền pháp luật chủ yếu diễn ra qua các buổi họp tập trung, thì nay nội dung Luật Biên phòng Việt Nam được lan tỏa qua mạng xã hội, nhóm Zalo cộng đồng, chuyên mục trực tuyến; thông tin được thiết kế ngắn gọn, trực quan và có tính tương tác cao.

Trong 5 năm Biên phòng Quảng Ninh thực hiện Đề án tổ chức tập huấn chuyên sâu, tuyên truyền, phổ biến Luật Biên phòng Việt Nam giai đoạn 2021-2025, toàn lực lượng đã biên soạn 24 bộ giáo án; tổ chức 92 hội nghị chuyên đề quán triệt Luật và các văn bản hướng dẫn thi hành; triển khai 70 buổi tuyên truyền với 2.280 lượt cán bộ, chiến sĩ tham gia thông qua tọa đàm, sân khấu hóa, văn nghệ tuyên truyền.

Các mô hình “Tiết học biên cương”, “Tiếng loa biên phòng”, “Mỗi ngày một điều luật” được duy trì hiệu quả tại nhiều xã, phường biên giới, góp phần hình thành ý thức thượng tôn pháp luật ngay từ cơ sở. Chuyển đổi số vì thế không chỉ là giải pháp kỹ thuật, mà trở thành công cụ quan trọng củng cố thế trận biên phòng toàn dân trong điều kiện mới.

Hiện đại hóa cửa khẩu - quản trị bằng dữ liệu

Song song với công tác tuyên truyền, Biên phòng Quảng Ninh đẩy mạnh xây dựng mô hình cửa khẩu thông minh theo hướng tích hợp dữ liệu, phân tích rủi ro và cảnh báo sớm. Công nghệ được ứng dụng đồng bộ giúp rút ngắn thời gian xử lý thủ tục, đồng thời nâng cao năng lực kiểm soát trong bối cảnh giao thương sôi động.

Tại Đồn Biên phòng Cửa khẩu quốc tế Móng Cái, hệ thống nhận dạng sinh trắc học, quét vân tay và kiểm soát tự động được triển khai đồng bộ. Nếu trước đây mỗi hành khách làm thủ tục xuất nhập cảnh mất khoảng 30 giây, thì nay thời gian rút xuống còn khoảng 10 giây; dữ liệu được xử lý tức thời, bảo đảm nhanh chóng và minh bạch.

Tại Hoành Mô, dù lưu lượng người và phương tiện gia tăng, hoạt động kiểm soát vẫn diễn ra thông suốt. Riêng tháng 10/2025, Trạm Biên phòng Hoành Mô đã làm thủ tục nhập cảnh cho 86 lượt người và 1.634 lượt phương tiện; xuất cảnh cho 79 lượt người cùng hơn 1.600 lượt phương tiện - tất cả được xử lý hiệu quả trên nền tảng số hóa.

Từ quản lý thủ công sang quản trị dựa trên dữ liệu, chuyển đổi số đang tạo nên sự thay đổi về chất trong phương thức quản lý biên giới.

Thế trận lòng dân - nền tảng bền vững của chủ quyền

Tuy nhiên, công nghệ chỉ phát huy hiệu quả khi gắn chặt với nền tảng nhân dân. Trên tuyến biển, các đồn Trà Cổ, Hải Hòa, Cô Tô, Quan Lạn tăng cường tuyên truyền chống khai thác hải sản bất hợp pháp, đồng hành cùng ngư dân vươn khơi an toàn. Ở địa bàn vùng cao như Bắc Sơn, Quảng Đức, mô hình tổ tự quản đường biên, mốc giới tiếp tục được củng cố.

Nhiều vụ việc vi phạm được phát hiện từ nguồn tin quần chúng, minh chứng cho hiệu quả của công tác tuyên truyền gắn với xây dựng “thế trận lòng dân” vững chắc nơi tuyến đầu.

Việc từng bước xây dựng cửa khẩu thông minh không chỉ đáp ứng định hướng Chính phủ điện tử và Chiến lược quốc gia về chuyển đổi số đến năm 2030, mà còn thể hiện tầm nhìn về một đường biên giới hiện đại, hội nhập và phát triển bền vững.

Giữa những chuyển động mạnh mẽ của thời đại công nghệ, điều cốt lõi vẫn được giữ vững: xây dựng biên giới ổn định từ cơ sở, củng cố niềm tin của nhân dân và bảo vệ chủ quyền quốc gia bằng cả kỷ cương pháp luật lẫn năng lực quản trị hiện đại.