TAND khu vực 2 - Bắc Ninh: Dấu ấn sau gần một năm vận hành mô hình mới

Bản lĩnh người đứng đầu và tinh thần chủ động vượt khó

Bước vào giai đoạn chuyển đổi mô hình tổ chức, TAND khu vực 2 - Bắc Ninh phải đối mặt với áp lực nặng nề khi khối lượng công việc tăng cao, số lượng vụ việc thụ lý có sự đột biến. Nhận thức rõ vai trò, sứ mệnh tư pháp trong tình hình mới, Ban lãnh đạo đơn vị đã bám sát sự chỉ đạo của TAND tỉnh Bắc Ninh và các nghị quyết, chương trình công tác của ngành. Đơn vị đã nhanh chóng ổn định tổ chức, đổi mới phương thức lãnh đạo, chỉ đạo điều hành theo hướng sát sao, quyết liệt và khoa học.

Chia sẻ với phóng viên, ông Nguyễn Hà Giang, Ủy viên Ban chấp hành Đảng bộ, Bí thư Chi bộ, Chánh án TAND khu vực 2 - Bắc Ninh cho biết: “Lãnh đạo đơn vị thường xuyên quán triệt, phân công nhiệm vụ cụ thể cho từng bộ phận, Thẩm phán và Thư ký. Việc tăng cường kiểm tra, đôn đốc tiến độ giải quyết công việc được thực hiện định kỳ hàng tháng kết hợp kiểm tra đột xuất theo từng chuyên đề. Nhờ cơ chế quản lý chặt chẽ này, những khó khăn vướng mắc phát sinh trong quá trình thực hiện nhiệm vụ đều được nhận diện và tháo gỡ kịp thời. Kỷ luật, kỷ cương công vụ được siết chặt; đạo đức nghề nghiệp và trách nhiệm nêu gương của người đứng đầu được phát huy mạnh mẽ, tạo nên một tập thể nội bộ đoàn kết, thống nhất cao”.

Theo chia sẻ của lãnh đạo TAND khu vực 2, dù số lượng biên chế hiện còn thiếu 06 Thẩm phán so với định biên được giao, áp lực công việc đè nặng lên từng cán bộ, nhưng kết quả công tác giải quyết, xét xử của TAND khu vực 2 - Bắc Ninh trong 8 tháng đầu năm 2026 vẫn đạt được những thành quả đáng khích lệ. Tính chung trên tất cả các lĩnh vực, chất lượng xét xử được nâng lên rõ rệt, bảo đảm đúng người, đúng tội, đúng pháp luật.

Trong lĩnh vực hình sự, đơn vị đã thụ lý 327 vụ với 668 bị cáo, giải quyết dứt điểm 279 vụ với 525 bị cáo, đạt tỷ lệ 85,32%. Trước diễn biến phức tạp của tội phạm ma túy, xâm phạm sở hữu, gây rối trật tự công cộng và tội phạm vị thành niên, Tòa án đã phối hợp chặt chẽ với các cơ quan tiến hành tố tụng đưa ra xét xử kịp thời nhiều vụ án trọng điểm. Đặc biệt, đơn vị đã kiên quyết không để xảy ra trường hợp kết án oan người vô tội hoặc bỏ lọt tội phạm. Việc áp dụng hình phạt tù, án treo được xem xét nghiêm túc, đúng quy định pháp luật.

Trong lĩnh vực dân sự, hôn nhân và gia đình, TAND khu vực 2 đã thụ lý 1.495 vụ việc, đã giải quyết 951 vụ việc. Mặc dù các tranh chấp liên quan đến đất đai, thừa kế ngày càng gia tăng và có tính chất phức tạp, đòi hỏi nhiều thời gian thẩm định, đo đạc hiện trạng và định giá tài sản, các Thẩm phán đã thực hiện nghiêm túc trình tự theo Bộ luật Tố tụng dân sự. Đáng chú ý, tỷ lệ án hủy, sửa do nguyên nhân chủ quan được kiểm soát ở mức rất thấp, chỉ chiếm 0,45%. Đơn vị cũng giải quyết thành công 96 hồ sơ rút ngắn thời gian thử thách án treo, đạt tỷ lệ tuyệt đối 100%.

Một trong những dấu ấn đậm nét của TAND khu vực 2 - Bắc Ninh sau gần một năm vận hành mô hình mới chính là việc chú trọng công tác hòa giải, đối thoại theo Luật Hòa giải, đối thoại tại Tòa án.

Đơn vị hiện có 17 hòa giải viên tinh thông nghiệp vụ. Mặc dù còn gặp nhiều khó khăn về cơ sở vật chất, phòng làm việc chuyên biệt hay thiếu thư ký giúp việc riêng, các hòa giải viên cùng cán bộ Tòa án đã khắc phục khó khăn, đạt tỷ lệ hòa giải thành lên tới 91,89% (giải quyết thành công 204 vụ trên tổng số 222 vụ thụ lý theo Luật Hòa giải). Nếu tính chung toàn bộ các vụ việc dân sự, đơn vị đã hòa giải thành tổng cộng 805 vụ việc. Kết quả này có ý nghĩa xã hội nhân văn sâu sắc, giúp giải quyết nhanh chóng các mâu thuẫn trong nhân dân, hạn chế khiếu kiện kéo dài và giảm tải áp lực xét xử cho Thẩm phán.

Bên cạnh đó, công tác thi hành án hình sự cũng được thực hiện một cách bài bản, nghiêm túc. Tòa án đã ra quyết định thi hành án đối với 624/624 bị án, đạt tỷ lệ 100%, bảo đảm không có trường hợp nào bị chậm muộn hay bỏ lọt.

Tiên phong chuyển đổi số và xây dựng "Tòa án điện tử"

Thực hiện Chỉ thị của Chánh án TANDTC, TAND khu vực 2 - Bắc Ninh đã có những bước đi đột phá trong công tác chuyển đổi số và ứng dụng công nghệ thông tin vào hoạt động chuyên môn. Đây được coi là đòn bẩy chiến lược giúp đơn vị nâng cao năng suất lao động trong bối cảnh thiếu hụt biên chế.

Đến nay, 100% cán bộ, công chức của đơn vị thực hiện xử lý văn bản, công việc trên môi trường điện tử thông qua hệ thống Quản lý văn bản và điều hành. Phần mềm Quản lý nghiệp vụ thụ lý, giải quyết vụ việc (QLTA) được sử dụng thường xuyên, cập nhật kịp thời giúp lãnh đạo đơn vị theo dõi, kiểm soát tiến độ giải quyết án một cách chặt chẽ, kịp thời đôn đốc những hồ sơ có nguy cơ quá hạn. Cùng với đó, các cán bộ có chức danh tư pháp tích cực khai thác hệ thống Trợ lý ảo nhằm hỗ trợ nghiên cứu, tra cứu các quy định pháp luật, trao đổi nghiệp vụ và đóng góp dữ liệu tình huống pháp lý phục vụ kho tri thức dùng chung của ngành.

Nhằm đáp ứng yêu cầu cải cách tư pháp, đơn vị đã tổ chức thành công 23 phiên tòa xét xử theo hình thức trực tuyến đối với các vụ án hình sự. Công tác công khai bản án trên Cổng thông tin điện tử được thực hiện nghiêm túc với 260 bản án, quyết định có hiệu lực được công bố, đạt tỷ lệ 100%. Mô hình "Tổ hành chính tư pháp" theo cơ chế "một cửa" tiếp tục phát huy hiệu quả, các quy trình và biểu mẫu tố tụng được niêm yết công khai, minh bạch, giúp người dân tiếp cận công lý một cách dễ dàng và thuận tiện nhất.

Nhờ triển khai đồng bộ các giải pháp nêu trên, công tác cải cách thủ tục hành chính - tư pháp, ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số trong 08 tháng đầu năm 2026 của đơn vị đạt nhiều kết quả tích cực, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý, điều hành, phục vụ tốt hơn cho công tác xét xử và giải quyết các loại vụ việc, từng bước đáp ứng yêu cầu xây dựng Tòa án điện tử theo lộ trình của ngành.

Phát huy sức mạnh phối hợp, nâng cao chất lượng tư pháp

Những thành quả đáng khích lệ của TAND khu vực 2 - Bắc Ninh không thể tách rời mối quan hệ phối hợp hiệu quả với các cơ quan khối nội chính và chính quyền địa phương. Trong giai đoạn qua, Tòa án đã giao gửi kịp thời 1.426 bản án, quyết định cho các cơ quan hữu quan; thực hiện tốt quy chế phối hợp chuyển giao hồ sơ nghiên cứu, hồ sơ kháng cáo với Viện kiểm sát nhân dân. Đơn vị cũng đã phối hợp với các cơ quan liên quan hoàn thiện thủ tục bầu và tổ chức thành công Hội nghị lần thứ nhất Đoàn Hội thẩm nhân dân nhiệm kỳ 2026 - 2031, tạo nền tảng vững chắc cho hoạt động xét xử những năm tiếp theo.

Bên cạnh những ưu điểm, lãnh đạo TAND khu vực 2 - Bắc Ninh cũng thẳng thắn nhìn nhận một số thiếu sót mang tính khách quan như: vẫn còn một số vụ án bị kéo dài do đương sự cố tình lảng tránh, vắng mặt; việc cung cấp kết quả đo đạc đất đai từ các cơ quan chuyên môn đôi lúc còn chậm ảnh hưởng đến tiến độ chung.

Chánh án TAND khu vực 2 - Bắc Ninh, Nguyễn Hà Giang khẳng định: Để chuẩn bị cho phương hướng nhiệm vụ các tháng cuối năm 2026, TAND khu vực 2 - Bắc Ninh đặt mục tiêu tiếp tục đẩy nhanh tiến độ giải quyết các loại vụ án, phấn đấu đạt tỷ lệ giải quyết án hình sự trên 90%, các vụ án dân sự, kinh tế, lao động đạt trên 85% và án hành chính đạt trên 65%. Chú trọng nâng cao chất lượng hòa giải, đối thoại; tăng cường phối hợp với UBND các cấp và các cơ quan hữu quan trong công tác xác minh, thu thập chứng cứ, đo đạc, định giá tài sản, giải quyết các vụ án dân sự và hành chính.

Tiếp tục thực hiện hiệu quả công tác cải cách tư pháp, ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số; nâng cao chất lượng công tác thống kê, báo cáo, quản lý hồ sơ nghiệp vụ; thực hiện tốt việc công khai bản án, quyết định theo quy định…

Hành trình gần một năm vận hành mô hình Tòa án mới đã chứng minh tinh thần bền bỉ, sáng tạo và trách nhiệm của đội ngũ cán bộ TAND khu vực 2 - Bắc Ninh. Những nỗ lực thầm lặng nhưng đầy vẻ vang đó đang giúp phần củng cố vững chắc niềm tin của Nhân dân vào nền tư pháp nước nhà, góp phần giữ vững an ninh chính trị và trật tự an toàn xã hội tại địa phương.

Thu Trang - Lê Đại