Chi đoàn TAND tỉnh Hà Tĩnh tổ chức "Phiên tòa giả định" thức tỉnh học sinh
Bản án tù giam từ sự bồng bột của tuổi trẻ chính là lời cảnh tỉnh cho thói hung hăng bạo lực. Qua việc tái hiện trực quan vụ án “Gây rối trật tự công cộng” và “Vô ý làm chết người”, “Phiên tòa giả định” đã giúp học sinh nhận diện rõ ranh giới mong manh của tội phạm.
Chiều 4/11, Chi đoàn TAND tỉnh Hà Tĩnh phối hợp với Ban Thường vụ Đoàn UBND tỉnh và Đoàn các cơ quan Đảng tỉnh tổ chức chương trình "Phiên tòa giả định" tại Trường Cao đẳng Công nghệ Hà Tĩnh. Chương trình nhằm hưởng ứng Ngày Pháp luật Việt Nam (9/11), thu hút sự tham gia của đông đảo học sinh, sinh viên cùng đại diện lãnh đạo Nhà trường và các ban, ngành.

Tại chương trình, Ban tổ chức đã tái hiện phiên tòa giả định xét xử vụ án hình sự về tội “Gây rối trật tự công cộng” và “Vô ý làm chết người”.
Phiên tòa được xây dựng với sự tham gia của Hội đồng xét xử, Kiểm sát viên, Thư ký phiên tòa, bị cáo và những người có quyền, nghĩa vụ liên quan.
Thông qua các phần xét hỏi, tranh luận, luận tội và tuyên án, phiên tòa tập trung làm rõ hành vi vi phạm, trách nhiệm pháp lý và hậu quả của tội “gây rối trật tự công cộng” và “Vô ý làm chết người”.

Những nội dung được tái hiện giúp học sinh hiểu rõ hơn về hoạt động xét xử, đồng thời nhận diện nguy cơ phải chịu trách nhiệm hình sự từ những hành vi vi phạm trật tự công cộng. Đặc biệt, phiên tòa nhấn mạnh hệ lụy của việc vi phạm pháp luật đối với quá trình học tập, rèn luyện và tương lai của thanh thiếu niên.
Khi "cái tôi" bộc phát và kết cục bi thương dưới lòng hồ
Không gian hội trường như nén lại, bao trùm bởi sự trang nghiêm khi từng tình tiết của vụ án được lật mở. Nội dung vụ án được ban tổ chức xây dựng vô cùng tỉ mỉ, dựa trên những tình tiết từ một vụ án có thật trong đời sống nhằm đưa pháp luật đến gần hơn với học sinh, sinh viên qua hình thức trực quan, dễ hiểu.
Câu chuyện sát sườn với tâm lý lứa tuổi này mang mục đích giáo dục nhận thức rất rõ rệt, giúp mỗi đoàn viên thanh niên tự soi rọi và điều chỉnh hành vi của bản thân. Thật xót xa khi nguồn cơn dẫn đến bi kịch của bốn gia đình lại bắt đầu từ một lý do rất đơn giản. Chỉ vì những quả bóng nước ném vội bên đường, hai nhóm thanh thiếu niên đã chọn cách giải quyết mâu thuẫn bằng ống sắt, điếu cày và những làn xe phóng với tốc độ cao.

Cuộc rượt đuổi nguy hiểm, lạng lách, đánh võng và hò hét qua nhiều tuyến phố đông đúc đã xâm phạm nghiêm trọng đến an ninh trật tự tại địa phương. Nghiêm trọng hơn, hành vi này đã dồn ép một nam sinh vào đường cùng.
Trong cơn hoảng loạn, nạn nhân Lê Viết Hải đã nhảy xuống hồ Trị An và tử vong thương tâm. Sự bồng bột, thiếu hiểu biết pháp luật của nhóm bạn trẻ sau đó đã khép lại một mạng người, đồng thời mở ra cánh cửa chịu án phạt tù cho chính các em.
Đây là bài học tuyên truyền đắt giá, nhắc nhở người trẻ rằng một hành vi ngông cuồng bộc phát có thể tước đi mạng sống của đồng loại và hủy hoại tương lai của chính mình.
Bản án nghiêm khắc và những giọt nước mắt muộn màng
Đứng trước bục khai báo, những gương mặt còn măng sữa của các bị cáo cúi gục đầu đầy hối hận và sợ hãi. Vào thời điểm phạm tội, Nguyễn Quang Vinh mới 17 tuổi 3 tháng, Dương Văn Hiếu vừa bước sang tuổi 17 được 1 ngày, còn Nguyễn Tất Thái mới chỉ 16 tuổi 29 ngày. Độ tuổi đẹp nhất của đời học sinh đáng lẽ phải gắn liền với trang sách, nay lại bị nhuộm đen bởi thói bạo lực vô lý.

Việc công khai độ tuổi và lý lịch của các bị cáo mang ý nghĩa giáo dục sâu sắc, cảnh báo người trẻ về trách nhiệm pháp lý hình sự mà các em phải tự gánh vác khi vi phạm pháp luật.
Xét tính chất nguy hiểm của hành vi, Hội đồng xét xử khẳng định cần phải cách ly các bị cáo ra khỏi đời sống xã hội một thời gian để răn đe chung. Bản án nghiêm khắc được tuyên khi bị cáo Nguyễn Quang Vinh nhận mức án 33 tháng tù, bị cáo Dương Văn Hiếu nhận mức án 30 tháng tù về tội “Gây rối trật tự công cộng” và “Vô ý làm chết người”.

Với bị cáo Nguyễn Tất Thái, mức án 6 tháng tù cho hưởng án treo, thử thách 12 tháng về tội “Gây rối trật tự công cộng” là sự khoan hồng nhân đạo, tạo điều kiện cho em được tiếp tục học tập và rèn luyện bản thân dưới sự giám sát của địa phương và gia đình.
Thức tỉnh nhận thức và lan tỏa tinh thần thượng tôn pháp luật
Mô hình phiên tòa giả định vào trường học là giải pháp thiết thực để đưa pháp luật đi vào đời sống thanh thiếu niên, góp phần phòng ngừa vi phạm từ sớm, từ xa và xây dựng môi trường học đường an toàn, lành mạnh.
Thông qua quá trình xét hỏi, tranh tụng, người xem hiểu rõ việc tụ tập lạng lách, rượt đuổi trên đường phố cấu thành tội phạm ngay cả khi chưa trực tiếp đánh người, và hành vi truy đuổi khiến nạn nhân hoảng sợ nhảy xuống nước tử vong dẫn đến trách nhiệm hình sự về tội vô ý làm chết người.

Đồng thời, phiên tòa phát đi lời cảnh báo nghiêm khắc đối với các bậc phụ huynh về trách nhiệm quản lý con em, tuyệt đối không giao xe mô tô cho học sinh khi chưa đủ tuổi hoặc chưa có giấy phép lái xe theo quy định.
Ngay sau phiên tòa, hoạt động giao lưu, giải đáp trực tiếp các câu hỏi tình huống pháp luật đã trang bị cho học sinh kỹ năng xử lý mâu thuẫn bằng biện pháp hòa bình, ứng xử văn minh và nâng cao ý thức thượng tôn pháp luật trong thế hệ trẻ.
Bá Mạnh – Khánh Chi