Đà Nẵng chủ động bài toán nguồn nước cho mùa cạn năm 2027
Dung tích các hồ thủy điện lớn trên lưu vực Vu Gia - Thu Bồn hiện chỉ đạt 15-22% thiết kế, Đà Nẵng yêu cầu chủ động tích nước, bảo đảm nguồn cấp cho mùa cạn năm 2027.
Nguồn nước mùa cạn 2027 đối mặt nguy cơ thiếu hụt
Mùa cạn năm 2027 còn chưa bắt đầu, nhưng bài toán bảo đảm nguồn nước cho khu vực hạ du sông Vu Gia - Thu Bồn đã được đặt ra từ những tháng cuối năm 2026. Nguyên nhân là dung tích nước tại nhiều hồ thủy điện lớn hiện ở mức thấp, trong khi dự báo nguồn nước thời gian tới chưa có nhiều tín hiệu thuận lợi.
Theo đánh giá từ các báo cáo và bản tin cảnh báo, dự báo khí hậu, nguy cơ thiếu nước trên lưu vực Vu Gia - Thu Bồn trong mùa cạn năm sau ở mức cao đến rất cao. Dù trong tháng 9 và tháng 10/2026 đã xuất hiện một số đợt mưa lũ nhỏ, dung tích hiện tại của các hồ chứa lớn vẫn chỉ đạt khoảng 15-22% so với thiết kế.

Đáng chú ý, lượng mưa được dự báo có khả năng thiếu hụt trên khắp lưu vực, trong khi dòng chảy những tháng cuối năm 2026 có xu hướng thấp hơn trung bình nhiều năm khoảng 20-40%. Cùng với nguy cơ nắng nóng kéo dài, mùa mưa năm 2027 đến muộn và dòng chảy từ thượng nguồn suy giảm, khả năng bảo đảm nguồn nước cho sản xuất, sinh hoạt trong mùa cạn sẽ chịu nhiều áp lực.
Nguy cơ này cũng được Bộ Nông nghiệp và Môi trường đề cập tại Báo cáo số 10411/BC-BNNMT ngày 12/9/2026. Trong đó, vấn đề thiếu hụt nguồn nước trên lưu vực đặt ra yêu cầu phải chủ động tích trữ, điều tiết ngay từ cuối năm 2026, thay vì chờ đến khi mùa khô diễn ra mới tìm phương án ứng phó.
6 hồ thủy điện được yêu cầu chủ động tích nước
Trước nguy cơ thiếu hụt nguồn nước, UBND TP Đà Nẵng đã ban hành Công văn số 11380/UBND-KT ngày 2/11/2026, yêu cầu chủ các hồ thủy điện xây dựng kế hoạch vận hành linh hoạt, ưu tiên tích nước để bảo đảm nguồn cấp cho mùa cạn năm 2027.
Các hồ được yêu cầu triển khai gồm A Vương, Sông Bung 4, Đak Mi 4A, Sông Tranh 2, Khe Diên và Sông Côn 2 bậc 1. Kế hoạch vận hành được xây dựng theo từng giai đoạn từ nay đến cuối năm, trong đó các chủ hồ phải tính toán mực nước hiện tại, lưu lượng dự kiến về hồ, lượng nước xả sau công trình và mục tiêu tích nước tương ứng.
Trên cơ sở đó, từng đơn vị phải đánh giá khả năng tích đủ nước phục vụ mùa cạn năm 2027, xác định mực nước hồ dự kiến đạt được và đề xuất phương án vận hành phù hợp. Thành phố yêu cầu ưu tiên tích nước, từng bước đưa mực nước hồ về khoảng mực nước quy định vào đầu mùa cạn, ngày 1/1/2027, nhằm bảo đảm nguồn nước cho sinh hoạt, sản xuất và các nhu cầu thiết yếu ở hạ du.
Các chủ hồ phải gửi kế hoạch về UBND thành phố thông qua Sở Nông nghiệp và Môi trường chậm nhất ngày 4/11/2026. Yêu cầu này cho thấy việc chuẩn bị nguồn nước đang được đặt ra với tiến độ khẩn trương, trong bối cảnh thời gian còn lại để bổ sung dung tích cho các hồ trước mùa cạn không nhiều.
Cân đối tích nước và an toàn vùng hạ du
Việc ưu tiên tích nước không đồng nghĩa với duy trì một phương thức vận hành cố định trong mọi tình huống. Trên lưu vực Vu Gia - Thu Bồn, điều tiết hồ chứa còn phải tính đến diễn biến mưa lũ và yêu cầu bảo đảm an toàn cho khu vực hạ du.
Do đó, UBND TP Đà Nẵng yêu cầu các chủ hồ thường xuyên cập nhật tình hình thời tiết, lượng mưa, mực nước tại các trạm thủy văn, lưu lượng nước đến hồ và các bản tin dự báo. Khi xuất hiện tình huống bất lợi, các đơn vị phải kịp thời điều chỉnh phương án, chuyển sang chế độ vận hành giảm lũ cho hạ du hoặc bảo đảm an toàn công trình khi cần thiết.
Việc điều chỉnh có thể bao gồm hạ thấp hoặc duy trì mực nước hồ, cắt giảm lũ cho hạ du, tùy tình hình thực tế và phải tuân thủ khoản 2 Điều 7 Quy trình vận hành liên hồ chứa trên lưu vực sông Vu Gia - Thu Bồn, ban hành kèm theo Quyết định số 1865/QĐ-TTg ngày 23/12/2019 của Thủ tướng Chính phủ.
Như vậy, bài toán nguồn nước mùa cạn năm 2027 không chỉ nằm ở việc tích trữ được bao nhiêu nước, mà còn ở khả năng điều tiết hợp lý giữa các thời điểm, bảo đảm hài hòa nhu cầu sinh hoạt, sản xuất ở hạ du với yêu cầu an toàn công trình. Việc chủ động phương án từ cuối năm 2026 được sẽ giúp Đà Nẵng giảm nguy cơ thiếu hụt nguồn nước khi bước vào mùa khô năm sau.
Trâm Trần