Cấp cứu ngoại viện: Vì sao thông tin hỗ trợ y tế được chuyển đến đầu số 113?

Vì sao thông tin đề nghị hỗ trợ y tế được chuyển đến Tổng đài 113?

Ủy viên Dự khuyết Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Thứ trưởng Thường trực Bộ Y tế Vũ Mạnh Hà vừa ký ban hành Thông tư số 42/2026/TT-BYT ngày 31/10/2026 quy định tiếp nhận thông tin và quy trình cấp cứu ngoại viện. Văn bản có hiệu lực từ ngày 1/11/2026.

Một trong những nội dung đáng chú ý là quy định về đầu mối tiếp nhận thông tin. Theo Điều 2, mọi thông tin đề nghị hỗ trợ về y tế đến đầu số 113 phải được phân nhánh đến nhân viên y tế trực Tổng đài 113 tại Trung tâm Thông tin chỉ huy Công an tỉnh, thành phố.

Khi tiếp nhận thông tin, nhân viên y tế trực tổng đài có trách nhiệm trao đổi với người đề nghị hỗ trợ để xác định nhu cầu. Nếu cần cấp cứu, nhân viên y tế tiến hành phân loại tình trạng người bệnh, người bị nạn và yêu cầu cấp cứu.

Trường hợp cần điều động cấp cứu, nhân viên y tế ra lệnh điều động cơ sở cấp cứu ngoại viện phù hợp, ưu tiên đơn vị có khả năng tiếp cận hiện trường nhanh. Đồng thời, nhân viên y tế theo dõi, phối hợp với kíp cấp cứu để lựa chọn cơ sở tiếp nhận phù hợp với tình trạng người bệnh, yêu cầu chuyên môn và điều kiện vận chuyển.

Đáng chú ý, nhân viên y tế trực Tổng đài 113 được điều động các nguồn lực phục vụ cấp cứu trong phạm vi thẩm quyền. Nếu vượt quá thẩm quyền giải quyết, phải báo cáo cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định.

Thông tư cũng quy định rõ lệnh điều động cấp cứu ngoại viện là thông tin do nhân viên y tế trực Tổng đài 113 thực hiện để yêu cầu cơ sở cấp cứu ngoại viện bắt buộc thực hiện nhiệm vụ. Lệnh có thể được truyền đạt bằng lời nói, chữ viết hoặc các hình thức thông tin khác theo quy định pháp luật.

Kíp cấp cứu và bệnh viện tiếp nhận phải phối hợp ra sao?

Sau khi nhận được lệnh điều động, kíp cấp cứu ngoại viện có trách nhiệm khẩn trương di chuyển đến hiện trường. Tại đây, kíp thực hiện sơ cứu, cấp cứu và các biện pháp chuyên môn phù hợp với tình trạng người bệnh, người bị nạn, điều kiện thực tế và phạm vi hoạt động chuyên môn.

Căn cứ tình trạng người bệnh, kíp cấp cứu quyết định lựa chọn cơ sở khám bệnh, chữa bệnh tiếp nhận và thông báo để cơ sở chuẩn bị. Kíp đồng thời cập nhật thông tin với Tổng đài 113. Nếu tình trạng người bệnh vượt quá khả năng xử trí, phải thông báo tổng đài để đề nghị hỗ trợ.

Sau khi hoàn tất việc cấp cứu tại hiện trường, kíp thực hiện vận chuyển, bàn giao người bệnh cho cơ sở tiếp nhận. Việc kết thúc hoạt động cấp cứu ngoại viện cũng phải được thông báo với Tổng đài 113.

Trách nhiệm không chỉ thuộc về lực lượng cấp cứu. Nhân viên y tế trực tổng đài phải theo dõi, cập nhật thông tin và điều phối khi có yêu cầu bổ sung hỗ trợ. Cơ sở khám bệnh, chữa bệnh tiếp nhận có trách nhiệm thực hiện việc tiếp nhận, cấp cứu người bệnh theo quy định.

Đáng chú ý, nếu sau khi nhận lệnh điều động, bệnh viện phát sinh ca cấp cứu khác hoặc gặp tình huống bất khả kháng dẫn đến không thể tiếp nhận người bệnh, cơ sở phải cập nhật thông tin cho Tổng đài 113.

Quy định này đặt ra yêu cầu phối hợp, trao đổi thông tin giữa tổng đài, kíp cấp cứu và cơ sở tiếp nhận trong suốt quá trình xử lý một ca cấp cứu ngoại viện.

Xe cứu thương phải lắp thiết bị định vị, kết nối dữ liệu

Không chỉ quy định quy trình điều động, Thông tư 42/2026/TT-BYT còn đặt ra yêu cầu cụ thể đối với điều kiện hoạt động của các cơ sở cấp cứu ngoại viện.

Theo Điều 5, các cơ sở phải tổ chức bộ phận tiếp nhận thông tin, bảo đảm khả năng tiếp nhận liên tục 24 giờ mỗi ngày, 7 ngày mỗi tuần. Kíp cấp cứu phải được tổ chức phù hợp với phạm vi hoạt động chuyên môn đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt.

Các cơ sở có trách nhiệm bảo đảm nhân lực, phương tiện, thuốc, thiết bị y tế và hệ thống thông tin phục vụ cấp cứu ngoại viện. Trong đó, một yêu cầu đáng chú ý là lắp đặt thiết bị định vị trên xe cứu thương và kết nối dữ liệu với Trung tâm Thông tin chỉ huy Công an tỉnh, thành phố.

Bên cạnh đó, cơ sở cấp cứu ngoại viện phải chấp hành lệnh điều động; thường xuyên cập nhật trạng thái sẵn sàng của các nguồn lực. Các đơn vị cũng phải ban hành quy trình nội bộ, tổ chức đào tạo, tập huấn và diễn tập định kỳ cho người hành nghề, nhân viên tham gia cấp cứu ngoại viện.

Đối với bệnh viện, cơ sở khám bệnh, chữa bệnh tiếp nhận người bệnh phải tổ chức bộ phận tiếp nhận thông tin cấp cứu ngoại viện, bảo đảm hoạt động 24/7. Các đơn vị cần chuẩn bị nhân lực, giường bệnh, thuốc, thiết bị y tế và điều kiện cần thiết để tiếp nhận người bệnh, người bị nạn.

Các cơ sở cũng phải thường xuyên cập nhật trạng thái sẵn sàng của nguồn lực, thực hiện tiếp nhận, bàn giao, xử trí người bệnh và phản hồi thông tin cần thiết cho cơ sở cấp cứu ngoại viện, Tổng đài 113.

Địa phương phải hoàn thành những mốc nào trong năm 2027?

Thông tư giao UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương trách nhiệm chỉ đạo, hướng dẫn, kiểm tra và giám sát việc triển khai. Các địa phương phải bố trí, đầu tư nguồn lực, phương tiện, thiết bị và ứng dụng công nghệ để bảo đảm hệ thống cấp cứu ngoại viện hoạt động thông suốt, hiệu quả.

Đáng chú ý, Thông tư đặt ra các mốc thời hạn cụ thể để địa phương hoàn thiện điều kiện triển khai.

Trước ngày 1/1/2027, cơ quan chuyên môn về y tế cấp tỉnh phải phối hợp với công an tỉnh, thành phố rà soát, lập danh sách các cơ sở cấp cứu ngoại viện và phương tiện đủ điều kiện tham gia hệ thống. Danh sách phải được cập nhật thường xuyên, định kỳ và công bố công khai trên cổng thông tin điện tử của địa phương.

Tiếp đó, trước ngày 1/7/2027, địa phương phải hoàn thành việc rà soát, lập danh sách nhân viên y tế trực Tổng đài 113. Cơ quan chuyên môn về y tế phối hợp với công an tỉnh, thành phố thẩm tra, xác minh, kết luận tiêu chuẩn chính trị đối với nhân lực theo quy định.

Cũng trước ngày 1/7/2027, các địa phương phải bố trí nguồn lực, đầu tư, nâng cấp cơ sở hạ tầng, phương tiện, thiết bị y tế và các điều kiện cần thiết khác để các cơ sở cấp cứu ngoại viện tham gia hệ thống điều phối.

Như vậy, Thông tư 42/2026/TT-BYT không chỉ quy định quy trình tiếp nhận, điều động và thực hiện cấp cứu ngoại viện mà còn xác định trách nhiệm của từng chủ thể, từ nhân viên y tế trực tổng đài, kíp cấp cứu, bệnh viện tiếp nhận đến chính quyền địa phương. Các mốc thời hạn trong năm 2027 cũng đặt ra yêu cầu cụ thể về nhân lực, phương tiện và hạ tầng để tổ chức triển khai hệ thống.