Vượt xe sai quy định: Khi nào tài xế bị trừ điểm bằng lái?

Từ những tình huống vượt ẩu đến nguy cơ tai nạn

Ngày 26/10, Công an tỉnh Phú Thọ thông tin về việc xác minh, lập biên bản xử lý một tài xế xe khách có hành vi vượt xe trong trường hợp không được vượt trên đường tỉnh 317G.

Trước đó, lúc 7 giờ 53 phút ngày 9/10, Cục Cảnh sát giao thông (Bộ Công an) tiếp nhận phản ánh trên mạng xã hội về một xe khách có hành vi vượt nguy hiểm. Thông tin được chuyển đến Phòng Cảnh sát giao thông Công an tỉnh Phú Thọ để xác minh.

Qua kiểm tra, lực lượng chức năng xác định người điều khiển xe khách biển kiểm soát 89H-179.xx là M.V.Đ. (sinh năm 1989, trú tại xã Tu Vũ, tỉnh Phú Thọ). Hành vi vi phạm xảy ra tại Km 12+700 đường tỉnh 317G, thuộc xã Thanh Thủy.

Làm việc với cơ quan công an, tài xế thừa nhận vi phạm. Phòng Cảnh sát giao thông đã lập biên bản đối với hành vi vượt xe trong trường hợp không được vượt, đồng thời tạm giữ giấy phép lái xe hạng D2 để thực hiện các thủ tục xử lý theo quy định.

Không chỉ tại Phú Thọ, những tình huống tương tự cũng được ghi nhận ở một số địa phương trong tháng 10.

Tại Gia Lai, ngày 16/10, Đội Cảnh sát giao thông đường bộ số 1 đã lập biên bản vi phạm hành chính đối với tài xế Nguyễn Thanh Quang (sinh năm 1977, trú tại Đắk Lắk), điều khiển xe khách giường nằm 46 chỗ mang biển kiểm soát 47B-015.28.

Theo thông tin được công bố, ngày 13/10, phương tiện này thực hiện hành vi vượt xe tại Km 1637+600 Quốc lộ 14, trên đoạn đường cong có vạch kẻ liền, thuộc trường hợp không được phép vượt. Sau khi tiếp nhận hình ảnh phản ánh, lực lượng chức năng đã xác minh, lập biên bản và tạm giữ giấy phép lái xe của tài xế.

Tại Thanh Hóa, ngày 10/10, Phòng Cảnh sát giao thông Công an tỉnh cũng xác minh, lập biên bản một trường hợp điều khiển ô tô vượt xe trong trường hợp không được vượt, sau khi tiếp nhận thông tin phản ánh.

Các vụ việc cho thấy hành vi vượt xe sai quy định vẫn xuất hiện trên nhiều tuyến đường, trong đó có phương tiện vận tải hành khách. Đáng lo ngại, chỉ một quyết định vượt xe thiếu an toàn cũng có thể đẩy người ngồi trên phương tiện và những người cùng tham gia giao thông vào tình huống nguy hiểm.

Vượt xe sai quy định bị phạt bao nhiêu tiền?

Theo Điều 14 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ, người điều khiển phương tiện chỉ được vượt xe khi đáp ứng các điều kiện an toàn, có tín hiệu báo vượt và bảo đảm không gây nguy hiểm cho phương tiện khác.

Pháp luật quy định không được vượt xe tại những vị trí, tình huống như cầu hẹp có một làn đường, đường cong hoặc đỉnh dốc có tầm nhìn hạn chế, nơi đường giao nhau, khu vực có người đi bộ qua đường, trong hầm đường bộ hoặc khi điều kiện thời tiết, mặt đường không bảo đảm an toàn.

Đối với người điều khiển ô tô, điểm a khoản 5 Điều 6 Nghị định số 168/2024/NĐ-CP quy định mức phạt tiền từ 4 đến 6 triệu đồng đối với các hành vi như vượt xe trong trường hợp không được vượt, vượt tại nơi có biển cấm vượt, không có tín hiệu báo vượt theo quy định hoặc vượt bên phải trong trường hợp không được phép.

Ngoài tiền phạt, theo điểm a khoản 16 Điều 6, người vi phạm còn bị trừ 2 điểm giấy phép lái xe.

Đáng chú ý, nếu hành vi vượt xe không đúng quy định gây tai nạn giao thông, người điều khiển ô tô có thể bị phạt từ 20 đến 22 triệu đồng theo điểm a khoản 10 Điều 6, đồng thời bị trừ 10 điểm giấy phép lái xe theo quy định tương ứng.

Các mức xử phạt trên được xác định theo Nghị định 168/2024/NĐ-CP và các quy định sửa đổi, bổ sung tại Nghị định 238/2026/NĐ-CP, có hiệu lực từ ngày 15/8/2026.

Đối với hoạt động vận tải hành khách, việc tuân thủ quy định vượt xe càng có ý nghĩa quan trọng bởi một hành vi thiếu an toàn của tài xế có thể ảnh hưởng trực tiếp đến nhiều người trên cùng phương tiện.

Từ các vụ việc tại Phú Thọ, Gia Lai và Thanh Hóa, có thể thấy hình ảnh, thông tin phản ánh của người dân đang góp phần hỗ trợ lực lượng chức năng phát hiện, xác minh và xử lý vi phạm.

Tuy nhiên, quan trọng hơn việc xử phạt là ý thức tự giác chấp hành pháp luật của người điều khiển phương tiện. Trước mỗi tình huống vượt xe, tài xế cần quan sát kỹ, đánh giá điều kiện an toàn và tuyệt đối không vượt khi pháp luật cấm hoặc tầm nhìn không bảo đảm.

Vượt xe chỉ để tiết kiệm một khoảng thời gian ngắn không thể đánh đổi bằng sự an toàn của bản thân, hành khách và những người cùng tham gia giao thông.