Đề xuất quy định mới: Hỗ trợ thanh khoản, giảm áp lực tăng lãi suất ngân hàng
Ngân hàng Nhà nước đang lấy ý kiến dự thảo Thông tư mới với nhiều điều chỉnh quan trọng về các tỷ lệ an toàn, trong đó đáng chú ý là thay thế tỷ lệ LDR bằng CDR và nới quy định liên quan đến tiền gửi Kho bạc Nhà nước.
Những thay đổi này được kỳ vọng sẽ góp phần cải thiện thanh khoản, giảm áp lực tăng lãi suất và tạo thêm dư địa cho các ngân hàng mở rộng tín dụng.
Thay LDR bằng CDR, điều chỉnh cách tính để sát thực tiễn
Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) đang lấy ý kiến rộng rãi dự thảo Thông tư thay thế Thông tư 22/2019/TT-NHNN, quy định về các giới hạn, tỷ lệ bảo đảm an toàn trong hoạt động của ngân hàng và chi nhánh ngân hàng nước ngoài.
Theo dự thảo, các tổ chức tín dụng phải duy trì thường xuyên nhiều chỉ tiêu an toàn như: hạn chế, giới hạn cấp tín dụng; tỷ lệ khả năng chi trả; tỷ lệ nguồn vốn ổn định ròng; tỷ lệ mua, nắm giữ trái phiếu Chính phủ và trái phiếu được bảo lãnh; giới hạn góp vốn, mua cổ phần; tỷ lệ dư nợ cấp tín dụng so với huy động vốn; tỷ lệ đòn bẩy.
Một trong những thay đổi đáng chú ý là việc thay thế tỷ lệ LDR (dư nợ cho vay trên huy động) bằng tỷ lệ CDR (dư nợ cấp tín dụng so với huy động vốn).
Phương pháp tính CDR về cơ bản kế thừa quy định hiện hành, song được điều chỉnh để phản ánh sát hơn bản chất kinh tế. Cụ thể, phần tử số được chuyển từ “tổng dư nợ cho vay” sang “tổng dư nợ cấp tín dụng”, trong khi mẫu số được bổ sung, điều chỉnh các nguồn vốn huy động hợp lý của ngân hàng và chi nhánh ngân hàng nước ngoài.
Nới quy định tiền gửi Kho bạc, giảm áp lực lãi suất
Liên quan đến tiền gửi của Kho bạc Nhà nước (KBNN), dự thảo đề xuất chỉ loại trừ 80% tiền gửi có kỳ hạn khi tính nguồn vốn huy động, thay vì loại trừ 100% theo lộ trình hiện hành.
Trước đó, Thông tư 22/2019/TT-NHNN (được sửa đổi, bổ sung bởi Thông tư 26/2022/TT-NHNN) quy định lộ trình loại dần tiền gửi KBNN khỏi nguồn vốn huy động, tiến tới loại bỏ hoàn toàn vào năm 2026.
Theo đánh giá của các chuyên gia, việc điều chỉnh này là cần thiết trong bối cảnh huy động vốn còn khó khăn, qua đó góp phần hỗ trợ thanh khoản hệ thống. Thời gian qua, việc không tính tiền gửi KBNN vào nguồn vốn đã khiến tỷ lệ LDR của nhiều ngân hàng, đặc biệt là nhóm ngân hàng thương mại nhà nước, tăng cao. Để đảm bảo tỷ lệ an toàn dưới 85%, các ngân hàng phải đẩy mạnh huy động vốn từ dân cư, làm gia tăng áp lực cạnh tranh lãi suất.
Các chuyên gia từ Công ty Chứng khoán KB Việt Nam cho rằng, nếu quy định mới được thông qua, áp lực tăng lãi suất trên thị trường 1 sẽ giảm bớt, đồng thời góp phần định hướng mặt bằng lãi suất ổn định hơn.
Đáng chú ý, nhóm ngân hàng thương mại nhà nước được dự báo hưởng lợi nhiều nhất nhờ nắm giữ phần lớn tiền gửi KBNN. Việc điều chỉnh cách tính sẽ giúp cải thiện tỷ lệ an toàn, tạo thêm dư địa tăng trưởng tín dụng trong thời gian tới.
Ngoài ra, dự thảo cũng bổ sung một số chỉ tiêu mới theo chuẩn Basel III như tỷ lệ đòn bẩy (LEV), tỷ lệ khả năng chi trả (LCR) và tỷ lệ nguồn vốn ổn định ròng (NSFR), qua đó từng bước tiệm cận thông lệ quốc tế và nâng cao mức độ an toàn của hệ thống ngân hàng.