Kỷ niệm 60 năm ngày hy sinh của các liệt sĩ TNXP tại hang Hỏa Tiễn

Đây là dịp để tưởng niệm, tri ân sâu sắc những người con ưu tú đã ngã xuống vì độc lập, tự do của Tổ quốc, đồng thời góp phần giáo dục truyền thống “uống nước nhớ nguồn” cho các thế hệ hôm nay.

Tham dự chương trình có ông Bùi Quang Huy, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam; đại diện lãnh đạo Bộ Nội vụ, tỉnh Nghệ An cùng đông đảo cựu TNXP, thân nhân các gia đình liệt sĩ và nhân dân địa phương.

Hang Hỏa Tiễn là một hang động tự nhiên, hình thành từ hàng triệu năm trước, nằm trong dãy núi Eo Kin, thuộc phường Hoàng Mai. Trong thời kỳ chiến tranh phá hoại miền Bắc, nơi đây được gọi là hang Tổ 4 - điểm trú ẩn của Tổ 4, đơn vị C271, Đội 27 TNXP, trong quá trình làm nhiệm vụ bảo vệ giao thông.

Tháng 4/1965, Bộ Giao thông vận tải (cũ) thành lập đơn vị C271, Đội 27 với nhiệm vụ bảo vệ tuyến đường sắt Thanh Hóa - Vinh. Tổ 4 gồm 36 thành viên (14 nam, 22 nữ), đa phần ở độ tuổi mười tám đôi mươi, đến từ nhiều tỉnh như Nghệ An, Thanh Hóa, Hà Nam, Ninh Bình, Thái Bình… Họ vừa khai thác đá, vừa khôi phục đường ray, sửa chữa cầu cống ngay sau mỗi trận bom.

Sáng 28/4/1966, khi các TNXP đang hoàn tất những khối đá cuối cùng để sửa chữa đoạn đường ray, còi báo động vang lên. Tất cả nhanh chóng rút vào hang trú ẩn. Ngay sau đó, máy bay địch ập đến, ném bom và bắn rốc két dữ dội, làm rung chuyển cả vùng núi.

Khi tiếng bom vừa dứt, cửa hang đã bị đánh sập hoàn toàn. 30 TNXP hy sinh tại chỗ, 3 người còn lại được đưa đi cấp cứu nhưng không qua khỏi. Từ đó, hang đá này được gọi là hang Hỏa Tiễn nơi 33 thanh niên mãi mãi nằm lại trong tuổi xuân rực rỡ.

Sau khi hy sinh, các liệt sĩ được đồng đội an táng tại sườn đồi gần hang. Năm 2007, ngành đường sắt đã xây dựng công trình tưởng niệm để tri ân những người đã ngã xuống.

Năm 2011, hang Hỏa Tiễn cùng Nghĩa trang liệt sĩ đường sắt được công nhận là di tích lịch sử cấp quốc gia.

Phát biểu tại buổi lễ, ông Thái Văn Thành, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An nhấn mạnh: Sau 60 năm, hang Hỏa Tiễn đã trở thành biểu tượng cao đẹp của tinh thần tuổi trẻ Việt Nam – sẵn sàng dâng hiến thanh xuân với ý chí “sống bám cầu, bám đường, chết kiên cường dũng cảm”. Sự hy sinh ấy không chỉ là dấu son trong lịch sử mà còn là nguồn động lực tinh thần to lớn, tiếp thêm ý chí để Đảng bộ, chính quyền và nhân dân Nghệ An tiếp tục phát triển.

Trong không khí trang nghiêm, các đại biểu đã thành kính dâng hương, tưởng niệm 33 liệt sĩ TNXP và các Anh hùng liệt sĩ đã hy sinh vì độc lập dân tộc. Lãnh đạo tỉnh cũng bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới các Mẹ Việt Nam Anh hùng, các gia đình có công với cách mạng, thương binh, bệnh binh, cựu chiến binh và cựu TNXP.

Điểm nhấn của chương trình là phần nghệ thuật “Lửa thiêng trong đá” được dàn dựng công phu, tái hiện một thời hoa lửa hào hùng, khắc họa tinh thần bất khuất và sự hy sinh thầm lặng của lực lượng TNXP. Những tiết mục giàu cảm xúc đã để lại ấn tượng sâu sắc trong lòng người xem.

60 năm đã trôi qua, hang Hỏa Tiễn vẫn lặng lẽ giữa núi rừng, nhưng ký ức về những con người đã ngã xuống nơi đây vẫn còn nguyên vẹn. Ngọn lửa thiêng trong đá vẫn cháy, nhắc nhở các thế hệ hôm nay về trách nhiệm gìn giữ, phát huy những giá trị mà cha anh đã đánh đổi bằng máu xương để có được.

Trần Tú