TAND khu vực 3-TP.HCM ký kết quy chế phối hợp, tháo gỡ điểm nghẽn trong công tác giải quyết án

Đến dự buổi lễ có bà Nguyễn Thị Thùy Dung, Phó Chánh án TAND TP.HCM và bà Huỳnh Thị Ngọc Hoa, Phó Viện trưởng VKSND TP.HCM.

Không để xảy ra oan sai, bỏ lọt tội phạm trong lĩnh vực Hình sự

Quy chế phối hợp giữa TAND và VKSND khu vực 3 trong hoạt động truy tố, xét xử sơ thẩm các vụ án hình sự; công tác thi hành án hình sự; công tác kiểm sát xét xử sơ thẩm các vụ án dân sự;

Đảm bảo truy tố, xét xử, thi hành án nghiêm minh, kịp thời, đúng người, đúng tội, đúng pháp luật, không để lọt tội phạm, không làm oan người vô tội, phục vụ tốt yêu cầu nhiệm vụ chính trị địa phương.

Như trong quá trình thụ lý xét xử, sau khi nhận hồ sơ từ VKS, Tòa án tiến hành kiểm tra bút lục, thụ lý vụ án và yêu cầu VKS bổ sung tài liệu còn thiếu trong vòng 3 ngày; đồng thời gửi ngay quyết định phân công Thẩm phán - Chủ tọa cho VKS để phối hợp. Trong quá trình này, mọi thay đổi về biện pháp ngăn chặn như: tạm giam, bảo lãnh... Tòa án thông báo ngay cho VKS, Cơ quan điều tra và Trại tạm giam.

Việc trả hồ sơ để điều tra bổ sung phải tuân thủ đúng quy định pháp luật; nếu kết quả điều tra dẫn đến đình chỉ vụ án, VKS hoặc Cơ quan điều tra phải thông báo lại cho Tòa án.

Đối với các vụ án trọng điểm, tham nhũng hoặc có tính chất chính trị, ba cơ quan (Tòa án - VKS - Công an) cần chủ động trao đổi, thống nhất hướng giải quyết và tổ chức phiên tòa để đạt hiệu quả tuyên truyền cao nhất. Nếu phiên tòa bị hoãn, Tòa án phải thông báo lý do bằng văn bản và chuyển giao hồ sơ cho VKS trong thời hạn quy định. Tại phiên tòa, Thẩm phán và Thư ký tạo điều kiện để Kiểm sát viên giám sát hoạt động tố tụng.

Trong vòng 10 ngày kể từ khi tuyên án, Tòa án phải giao bản án cho các bên liên quan. Nếu có kháng cáo hoặc kháng nghị, Tòa án có trách nhiệm thông báo đầy đủ cho các đơn vị trước khi chuyển hồ sơ lên cấp phúc thẩm.

Đột phá trong giải quyết án dân sự và hành chính

Quy chế phối hợp trong lĩnh vực giải quyết các vụ việc dân sự, hôn nhân gia đình, vụ án hành chính, vụ việc kinh doanh thương mại, lao động dựa trên nguyên tắc thường xuyên, kịp thời và bảo mật. Ngay từ giai đoạn đầu, Tòa án có trách nhiệm thông báo về việc trả lại đơn khởi kiện cho VKS trong vòng 3 ngày làm việc để VKS thực hiện quyền giám sát và kiến nghị nếu cần thiết.

Trong quá trình thụ lý, đối với các vụ việc phức tạp, Thẩm phán tạo điều kiện cho Kiểm sát viên mượn hồ sơ nghiên cứu trước khi có quyết định đưa vụ án ra xét xử. Thời hạn nghiên cứu hồ sơ của VKS là 15 ngày và nếu phát hiện cần bổ sung chứng cứ, Kiểm sát viên sẽ trực tiếp trao đổi với Thẩm phán để cùng thống nhất thực hiện.

Mối quan hệ phối hợp được đẩy mạnh trong việc quản lý các biện pháp ngăn chặn và xử lý hành chính. Cụ thể, Tòa án gửi quyết định áp dụng hoặc thay đổi biện pháp khẩn cấp tạm thời cho VKS trong 3 ngày làm việc và thông báo thụ lý hồ sơ cai nghiện bắt buộc trong 2 ngày làm việc.

Sau khi kết thúc phiên tòa, Tòa án phải giao bản án cho VKS trong vòng 10 ngày; nếu chậm trễ quá 15 ngày, VKS sẽ ban hành kiến nghị. Định kỳ mỗi quý, hai cơ quan rà soát số liệu án tồn và án tạm đình chỉ qua email để đối chiếu. Đối với các văn bản kiến nghị của VKS, Tòa án có trách nhiệm trả lời bằng văn bản trong 15 ngày, hoặc tối đa 30 ngày đối với vụ việc phức tạp.

Gỡ nút thắt thu thập chứng cứ tại địa phương

Quy chế phối hợp giữa TAND khu vực 3 với UBND, Công an 11 phường trong công tác cung cấp thông tin, thu thập tài liệu, chứng cứ; xem xét, thẩm định tại chỗ; định giá tài sản tranh chấp; xác minh; lấy lời khai đương sự ngoài trụ sở Tòa án; tống đạt và niêm yết các văn bản tố tụng của Tòa án trong thủ tục tố tụng dân sự; tham gia tố tụng trong các vụ án hành chính, dân sự; công tác áp dụng biện pháp xử lý hành chính tại Tòa án, công tác thi hành án hình sự, rút ngắn thời gian thử thách của án treo.

Về thu thập chứng cứ, UBND và Công an các phường có trách nhiệm cung cấp tài liệu về nguồn gốc đất đai, hộ tịch, nhân thân trong tối đa 15 ngày làm việc. Trong các hoạt động xem xét thẩm định tại chỗ hoặc định giá tài sản, chính quyền địa phương cam kết cử nhân sự phối hợp và đảm bảo an ninh trật tự.

Quy chế xác định rõ trách nhiệm, những nội dung, phần việc mỗi cơ quan phải thực hiện theo quy định của pháp luật tố tụng dân sự, tố tụng hành chính và thi hành án hình sự.

Trong trường hợp Tòa án đã có văn bản yêu cầu cung cấp thông tin, tài liệu, chứng cứ nhưng UBND hoặc Công an phường không phản hồi trong thời hạn luật định, Tòa án có trách nhiệm ban hành văn bản nhắc 01 lần gửi đến người đứng đầu cơ quan đó; quá thời hạn nhắc mà vẫn chưa được thực hiện thì báo cáo Chánh án để có văn bản gửi cơ quan có thẩm quyền nhằm đôn đốc, chỉ đạo kịp thời.

UBND phường có trách nhiệm phối hợp cung cấp thông tin, tài liệu chứng cứ theo yêu cầu của Tòa án trong thời hạn 15 ngày làm việc, kể từ ngày nhận được văn bản yêu cầu của Tòa án theo Điều 97 và Điều 106 Bộ luật Tố tụng dân sự.

Phát biểu tại buổi lễ, bà Nguyễn Thị Thùy Dung, Phó Chánh án TAND TP.HCM đánh giá, việc ký kết quy chế phối hợp giữa TAND khu vực 3 với VKSND khu vực 3 và UBND, Công an 11 phường là bước đi cần thiết để thích ứng với mô hình chính quyền địa phương hai cấp và sự gia tăng thẩm quyền tư pháp từ ngày 01/07/2025.

Đồng thời, đánh giá cao sự chủ động của đơn vị trong việc thiết lập cơ chế "thông báo nhắc việc" để tăng cường sự nhịp nhàng trong hoạt động tố tụng.

Tuy nhiên, theo Phó Chánh án TAND TP.HCM, để nâng cao hiệu quả thực chất, Toà án cần chủ động thiết lập đường dây nóng, hộp thư điện tử và ứng dụng phần mềm quản lý điều hành chung giữa các cơ quan. Điều này giúp lãnh đạo các bên dễ dàng đôn đốc công việc, từ đảm bảo hoàn thành tốt nhiệm vụ chính trị của mỗi đơn vị.

Phát biểu tại buổi lễ, ông Cô Hồng Mười, Chánh án TAND khu vực 3 cho biết, thời gian qua, sự phối hợp giữa TAND khu vực 3, VKSND cùng các phường và Công an phường đã đạt được những kết quả tốt. Tuy nhiên, để công tác phối hợp giữa các cơ quan ngày càng tốt hơn, các cơ quan thống nhất xây dựng các quy chế phối hợp.

Chánh án Cô Hồng Mười cho rằng, Quy chế phối hợp giữa Tòa án với VKS và UBND, Công an chỉ là bước khởi đầu. Sắp tới, TAND khu vực 3 sẽ tổ chức các hội nghị chung giữa Thẩm phán và Kiểm sát viên; giữa Tòa án với cán bộ tư pháp và Công an phường tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc, tìm ra giải pháp khắc phục để nâng cao hiệu quả công tác phối hợp.

Phong Vân