Nghiệp vụ

Tăng cường bảo vệ người chưa thành niên tại phiên tòa

Mai Đỉnh 14/01/2026 - 13:32

Tòa án nhân dân tối cao vừa ban hành Thông tư 14/2025/TT-TANDTC ngày 30/12/2025, quy định chi tiết về xét xử vụ án hình sự có người chưa thành niên là bị hại hoặc người làm chứng, chính thức có hiệu lực từ 01/01/2026.

Đây là văn bản hướng dẫn quan trọng nhằm thực hiện thống nhất những quy định tại Điều 159 của Luật Tư pháp người chưa thành niên, góp phần bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp của người chưa thành niên trong quá trình tố tụng.

nguoi-chua-thanh-nien.jpg

Thẩm quyền xét xử được cụ thể hóa hơn

Thông tư quy định rõ Tòa Gia đình và người chưa thành niên là cơ quan chủ yếu xét xử các vụ án khi người chưa thành niên là bị hại trong những trường hợp đặc thù như bị tổn thương nghiêm trọng về tâm lý, cần hỗ trợ về điều kiện sống hoặc hoàn cảnh gia đình bất ổn.

Nếu không thuộc các trường hợp trên, thẩm quyền xét xử được chuyển tới Tòa Hình sự. Đối với vụ án chỉ có người chưa thành niên là người làm chứng, thẩm quyền vẫn thuộc Tòa Hình sự.

Bảo vệ quyền lợi, ngôn ngữ thân thiện với trẻ em

Một điểm mới đáng chú ý là việc chi tiết hóa quyền của người chưa thành niên và người đại diện hợp pháp được nhờ Luật sư, Trợ giúp viên pháp lý, Bào chữa viên nhân dân… bảo vệ quyền lợi tại phiên tòa.

Tòa án có trách nhiệm chủ động thông báo và hỗ trợ người chưa thành niên lựa chọn người bảo vệ hợp pháp. Trước khi mở phiên tòa, Thẩm phán cũng phải tạo điều kiện cho người chưa thành niên làm quen với quy trình, sử dụng ngôn ngữ dễ hiểu, phù hợp với lứa tuổi, giúp giảm bớt tâm lý căng thẳng.

Xét xử kín, xét xử trực tuyến hỗ trợ tinh thần và quyền riêng tư

Thông tư quy định các vụ án có yếu tố nhạy cảm như xâm hại tình dục, bạo hành hoặc mua bán người chưa thành niên phải được xét xử kín để bảo vệ quyền lợi, danh dự của người bị hại.

Đồng thời, văn bản cũng mở rộng khả năng xét xử trực tuyến trong trường hợp phù hợp, nhằm đảm bảo hiệu quả tố tụng nhưng vẫn giảm áp lực cho người chưa thành niên tham gia phiên tòa…

Thông tư 14/2025/TT-TANDTC thay thế Thông tư số 02/2018/TT-TANDTC và đánh dấu bước cập nhật pháp lý đồng bộ với những luật mới ban hành.

Với việc áp dụng từ đầu năm 2026, các cơ quan tố tụng cần sớm triển khai nhằm đảm bảo thực thi hiệu quả trong xét xử các vụ án có yếu tố người chưa thành niên.

Xem chi tiết Thông tư 14/2025/TT-TANDTC

Mai Đỉnh