Vụ Pháp chế và Quản lý khoa học: Dấu ấn nổi bật trong năm công tác 2025

Chiều 30/12, Vụ Pháp chế và Quản lý khoa học TANDTC tổ chức Hội nghị triển khai công tác năm 2026. Đồng chí Nguyễn Văn Quảng, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Đảng ủy, Chánh án TANDTC dự và chỉ đạo hội nghị.

Dự hội nghị còn có đồng chí Nguyễn Văn Tiến, Ủy viên Ban Thường vụ Đảng ủy, Phó Chánh án TANDTC; các thành viên Hội đồng Thẩm phán TANDTC; lãnh đạo các đơn vị thuộc TANDTC và toàn thể cán bộ, công chức Vụ Pháp chế và Quản lý khoa học.

Phát biểu khai mạc hội nghị, đồng chí Lê Thế Phúc, Vụ trưởng Vụ Pháp chế và Quản lý khoa học đã trình bày báo cáo tóm tắt kết quả tổng kết công tác năm 2025 và phương hướng, nhiệm vụ trọng tâm công tác năm 2026.

Theo đó, năm 2025 dưới sự lãnh đạo, chỉ đạo của Ban Thường vụ Đảng ủy, lãnh đạo TANDTC, Vụ Pháp chế và Quản lý khoa học đã nỗ lực triển khai đồng bộ các nhiệm vụ được giao và đạt được nhiều kết quả tích cực. Qua đó, góp phần quan trọng vào công tác xây dựng hoàn thiện pháp luật, hướng dẫn áp dụng thống nhất pháp luật và cải cách tư pháp.

Chủ động tham mưu, triển khai hiệu quả các nhiệm vụ được giao, góp phần nâng cao chất lượng hoạt động của TANDTC

Theo báo cáo, năm 2025, Vụ Pháp chế và Quản lý khoa học đã tham mưu cho lãnh đạo TAND xây dựng, trình Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội thông qua 05 dự án Luật, 02 Nghị quyết của Quốc hội, 02 dự án Pháp lệnh và 02 Nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, bảo đảm đúng quy trình, thủ tục và tiến độ theo chương trình xây dựng luật, pháp lệnh.

Trong đó, có 06 dự án được giao đột xuất. Mặc dù thời gian thực hiện gấp, yêu cầu cao về chất lượng và tiến độ, đơn vị đã chủ động bố trí nguồn lực, tăng cường phối hợp với các cơ quan liên quan, tập trung nghiên cứu, rà soát kỹ lưỡng các quy định pháp luật có liên quan, qua đó bảo đảm các hồ sơ trình đều đạt chất lượng, được cấp có thẩm quyền xem xét, thông qua đúng thời hạn.

Vụ Pháp chế và Quản lý khoa học đã chủ động, tích cực thực hiện tốt vai trò tham mưu trong công tác xây dựng và hoàn thiện pháp luật, bảo đảm tiến độ và chất lượng theo yêu cầu. Vụ đã tham mưu xây dựng, trình HĐTP TANDTC xem xét, thông qua 05 Nghị quyết của HĐTP, kịp thời hướng dẫn áp dụng thống nhất pháp luật trong hoạt động xét xử. Trình Chánh án TANDTC ký 06 Thông tư của Chánh án TANDTC, góp phần hoàn thiện cơ sở pháp lý cho tổ chức và hoạt động của hệ thống TAND.

Bên cạnh đó, Vụ đã chủ trì tham mưu, phối hợp chặt chẽ với các cơ quan liên ngành trình lãnh đạo liên ngành ký ban hành 03 Thông tư liên tịch do TANDTC chủ trì; 10 Thông tư liên tịch phối hợp xây dựng. Quá trình xây dựng các văn bản liên tịch được thực hiện nghiêm túc, bảo đảm sự thống nhất trong áp dụng pháp luật giữa các cơ quan tiến hành tố tụng và các cơ quan có liên quan, qua đó góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả công tác điều tra, truy tố, xét xử và thi hành án.

Các văn bản được xây dựng, ban hành bảo đảm đúng quy trình, thủ tục, có chất lượng, đáp ứng yêu cầu thực tiễn và nhiệm vụ cải cách tư pháp trong giai đoạn hiện nay.

Bên cạnh nhiệm vụ chủ trì, Vụ Pháp chế và Quản lý khoa học còn tích cực phối hợp với các bộ, ngành, cơ quan, đơn vị có liên quan tham gia xây dựng 25 dự án Luật. Các ý kiến tham gia của đơn vị được xây dựng trên cơ sở tổng hợp thực tiễn xét xử, phân tích các quy định pháp luật hiện hành và đánh giá tác động của chính sách, qua đó góp phần nâng cao chất lượng nội dung các dự án luật, bảo đảm phù hợp với yêu cầu cải cách tư pháp và thực tiễn áp dụng.

Cũng trong năm 2025, bên cạnh công tác xây dựng văn bản quy phạm pháp luật, Vụ Pháp chế và Quản lý khoa học đã tham gia góp ý đối với 08 Nghị quyết của Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội, 37 Nghị định của Chính phủ, 09 Thông tư và 05 Thông tư liên tịch. Công tác góp ý được thực hiện nghiêm túc, có trách nhiệm, tập trung vào những nội dung liên quan trực tiếp đến tổ chức và hoạt động của Tòa án, quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân, cũng như tính thống nhất, đồng bộ của hệ thống pháp luật.

Ngoài ra, Vụ Pháp chế và Quản lý khoa học còn làm rất tốt các hoạt động công tác khác như: Công tác triển khai nghiên cứu, xây dựng các đề án được giao; Công tác tổng kết thực tiễn xét xử, bảo đảm áp dụng thống nhất pháp luật; giải đáp hướng dẫn áp dụng thống nhất pháp luật; Công tác xây dựng, phát triển án lệ; Công tác nghiên cứu, quản lý khoa học; kết quả, tình hình thi hành Luật Hòa giải, đối thoại tại Tòa án; Công tác đoàn thể,…

Phương hướng, nhiệm vụ trọng tâm công tác năm 2026

Để hoàn thành tốt chức năng, nhiệm vụ, đáp ứng yêu cầu cải cách tư pháp, các nhiệm vụ trọng tâm công tác của Vụ Pháp chế và Quản lý khoa học trong năm 2026 được xác định cụ thể như sau:

Thứ nhất, tăng cường tham mưu xây dựng thể chế và bảo đảm áp dụng thống nhất pháp luật trong hoạt động xét xử. Hoàn thành các Dự án Luật, Pháp lệnh được phân công chủ trì soạn thảo hoặc tham gia xây dựng bảo đảm tiến độ, chất lượng.

Thứ hai, đẩy mạnh công tác tổng kết thực tiễn xét xử làm cơ sở cho việc xây dựng, ban hành các Nghị quyết của Hội đồng Thẩm phán TANDTC hướng dẫn áp dụng thống nhất pháp luật, phát triển án lệ và giải đáp kịp thời các vướng mắc về nghiệp vụ đặc biệt là pháp luật về thủ tục giám đốc thẩm, tái thẩm; về giải quyết yêu cầu tuyên bố phá sản doanh nghiệp.

Thứ ba, tăng cường công tác quản lý, nghiên cứu khoa học theo hướng gắn công tác này với việc đáp ứng các yêu cầu thực tiễn, hoàn thiện các quy định pháp luật; góp phần thực hiện có hiệu quả chức năng, nhiệm vụ của TAND; mỗi cán bộ, công chức phấn đấu ít nhất có một bài báo đăng trên tạp chí chuyên ngành và lấy đây là chỉ tiêu phấn đấu thi đua trong năm 2026.

Thứ tư, tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin trong các lĩnh vực chuyên môn nghiệp vụ và trong hoạt động quản lý, điều hành; tiếp tục thực hiện việc đổi mới thủ tục hành chính - tư pháp;…

Phát biểu tại Hội nghị, đồng chí Nguyễn Văn Tiến, Phó Chánh án TANDTC cho biết, năm 2025 là một năm công tác thành công của Vụ Pháp chế và Quản lý khoa học; đồng thời biểu dương sự đóng góp, hi sinh “làm ngày không đủ, tranh thủ làm đêm” của tập thể cán bộ, công chức của Vụ.

Đặc biệt, đồng chí Phó Chánh án đánh giá cao những dấu ấn rất đáng ghi nhận trong năm 2025 của Vụ Pháp chế và Quản lý khoa học trong việc xây dựng và sửa đổi, bổ sung các dự án Luật như: Luật Tòa án chuyên biệt, Luật Phục hồi, phá sản, Luật Tư pháp người chưa thành niên, Luật Tổ chức Tòa án nhân dân sửa đổi,…

Duy trì truyền thống, khát vọng để tiếp tục thực hiện các nhiệm vụ trọng tâm công tác

Phát biểu chỉ đạo Hội nghị, đồng chí Nguyễn Văn Quảng, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Đảng ủy, Chánh án TANDTC ghi nhận, biểu dương và đánh giá cao những kết quả, thành tựu của Vụ Pháp chế và Quản lý khoa học trong việc xây dựng thể chế, đóng góp quan trọng vào phát huy cao nhất vai trò, trách nhiệm của ngành Tòa án đối với xây dựng Nhà nước pháp quyền trong năm công tác 2025.

Chánh án TANDTC cho biết, trên cơ sở những kết quả đã đạt được trong năm vừa qua, Vụ Pháp chế và Quản lý khoa học cần có sự đánh giá, so sánh để rút ra bài học kinh nghiệm cho năm công tác 2026. Chánh án đề nghị mỗi cán bộ, công chức cần nâng cao tinh thần đoàn kết thống nhất, duy trì truyền thống, khát vọng để tiếp tục thực hiện các nhiệm vụ trọng tâm công tác năm 2026; đồng thời cần chú ý đảm bảo chất lượng và tiến độ trong việc triển khai các chỉ đạo của Lãnh đạo TANDTC.

Đồng chí Nguyễn Văn Quảng cơ bản thống nhất với phương hướng triển khai công tác năm 2026 cùng các đề xuất, kiến nghị của Vụ Pháp chế và Quản lý khoa học. Trong đó, đồng chí Chánh án đề nghị Vụ Pháp chế và Quản lý khoa học tập trung vào một số nhiệm vụ cụ thể như:

Một là, Vụ Pháp chế và Quản lý khoa học phải là đơn vị “chủ công, chủ lực, chủ trì” trong tổng kết thực tiễn phục vụ công tác xây dựng thể chế.

Hai là, tập trung tổng hợp, phát triển và đề xuất án lệ.

Ba là, xây dựng đề xuất chương trình triển khai và báo cáo Chánh án TANDTC và Hội đồng Thẩm phán TANDTC về vấn đề đối thoại với đội ngũ Thẩm phán trên toàn quốc trong thời gian tới.

Bốn là, công tác về pháp chế (tham mưu, xây dựng thể chế) và công tác quản lý khoa học phải luôn đi đôi và gắn liền với nhau trong triển khai thực hiện nhiệm vụ công tác của Vụ.

Bên cạnh đó, Vụ Pháp chế và Quản lý khoa học cần xác định các giải pháp để thực hiện các nhiệm vụ đã đặt ra trong năm 2026. Trong đó, tiếp tục phát huy sự nỗ lực cố gắng, đoàn kết thống nhất và tương trợ trong nội bộ đơn vị. Đồng thời, tranh thủ sự gắn kết, tăng cường phối hợp giữa Vụ Pháp chế và Quản lý khoa học với 04 Vụ Giám đốc Kiểm tra và Cục Công nghệ thông tin trong định hướng phát triển và đảm bảo thực hiện hoàn thành tốt nhiệm vụ công tác.

Thời gian tới, Chánh án Nguyễn Văn Quảng cho biết sẽ tiếp tục có sự quan tâm đến vấn đề nhân sự của Vụ Pháp chế và Quản lý khoa học và đề nghị Vụ Pháp chế và Quản lý khoa học tham mưu cho các vấn đề, gồm: Quy định và cơ chế của Thẩm phán TAND bậc 3; cơ chế điều động, luân chuyển Thẩm tra viên; vấn đề về giới thiệu, tuyển chọn nguồn nhân sự để đào tạo phục vụ cho Tòa án chuyên biệt tại Trung tâm tài chính quốc tế.

“Đề nghị đồng chí Nguyễn Văn Tiến, Phó Chánh án phụ trách tiếp tục có sự quan tâm, sâu sát hơn nữa và mong muốn các Thẩm phán TANDTC cùng chia sẻ, đồng hành và ủng hộ đối với Vụ Pháp chế và Quản lý khoa học…”, đồng chí Nguyễn Văn Quảng nói.

Thay mặt tập thể lãnh đạo, công chức Vụ Pháp chế và Quản lý khoa học, đồng chí Lê Thế Phúc xin tiếp thu đầy đủ, toàn diện các ý kiến chỉ đạo của đồng chí Bí thư Đảng ủy, Chánh án TANDTC và lãnh đạo, thành viên Hội đồng Thẩm phán TANDTC.

Đồng thời, đồng chí cho biết, ngay sau hội nghị, Vụ Pháp chế và Quản lý khoa học sẽ căn cứ vào nghị quyết, chỉ thị của Chánh án TANDTC về triển khai, thực hiện nhiệm vụ công tác ngành TAND năm 2026, đặc biệt là ý kiến chỉ đạo của Chánh án TANDTC và các lãnh đạo TANDTC tại Hội nghị để xây dựng kế hoạch công tác của đơn vị, cụ thể hóa từng nội dung chỉ đạo bằng chương trình, kế hoạch hành động, rõ việc, rõ tiến độ,… Thực hiện đồng bộ các giải pháp để đẩy nhanh tiến độ và nâng cao chất lượng giải quyết các vụ việc chuyên môn.

Với tinh thần “Đổi mới, Đoàn kết, Trách nhiệm, Kỷ cương, Chất lượng, Vì Công lý”, Vụ trưởng Lê Thế Phúc khẳng định quyết tâm trong năm 2026 hoàn thành các chỉ tiêu công tác; khắc phục triệt để những tồn tại, hạn chế; bảo đảm chất lượng, hiệu quả, thực hiện thắng lợi nhiệm vụ được giao.

Một số hình ảnh tại Hội nghị:

Mạnh Hùng