Kỹ năng "né" hàng giả và tự bảo vệ quyền lợi khi mua sắm trực tuyến
Thương mại điện tử phát triển mạnh mẽ mang lại nhiều tiện ích, nhưng cũng kéo theo không ít rủi ro như hàng giả, hàng kém chất lượng và khó khăn trong việc khiếu nại, bảo vệ quyền lợi. Việc trang bị kiến thức nhận diện sản phẩm vi phạm và nắm rõ cách thức phản ánh, khiếu nại được xem là yếu tố quan trọng giúp người tiêu dùng mua sắm trực tuyến an toàn.

Nhận diện sớm để tránh mua nhầm hàng giả
Thực tế xử lý các vụ việc trên cả nước cho thấy, không ít người tiêu dùng mua sắm trực tuyến đã rơi vào cảnh mất tiền, nhưng hàng không đúng như quảng cáo.
Theo tổng hợp phản ánh trên các nền tảng thương mại điện tử, tỷ lệ người mua gặp phải sản phẩm không đúng cam kết sau khi giao hàng vẫn ở mức cao, cho thấy những rủi ro tiềm ẩn khi mua sắm online. Nhiều trường hợp phản ánh sản phẩm nhận được có chất lượng kém, không đúng mô tả, thậm chí là hàng giả, hàng nhái, đặc biệt đối với các mặt hàng mỹ phẩm, thời trang và thực phẩm chức năng.
Từ các vụ việc đã bị phát hiện và xử lý, cơ quan chức năng khuyến cáo người tiêu dùng cần thận trọng ngay từ khâu lựa chọn gian hàng.
Cụ thể, những tài khoản bán hàng không có thông tin định danh rõ ràng, giá bán thấp bất thường so với mặt bằng thị trường, hình ảnh quảng cáo quá “hoàn hảo” nhưng thiếu thông tin chi tiết thường là dấu hiệu của sản phẩm vi phạm.
Bên cạnh đó, tình trạng đánh giá ảo, bình luận khen ngợi chung chung, thiếu nội dung cụ thể cũng đã được ghi nhận trong nhiều vụ gian lận, khiến người tiêu dùng dễ lầm tưởng về chất lượng sản phẩm.
Việc đối chiếu thông tin sản phẩm với website chính hãng, kiểm tra bao bì, nhãn mác, mã vạch và xuất xứ hàng hóa được xem là bước cần thiết để hạn chế nguy cơ mua phải hàng giả. Thực tế cho thấy, không ít vụ việc chỉ được phát hiện sau khi người tiêu dùng chủ động so sánh sản phẩm nhận được với thông tin công bố chính thức từ nhà sản xuất.
Khiếu nại, phản ánh đúng cách để bảo vệ quyền lợi
Nhiều người tiêu dùng khi phát hiện mua phải hàng giả hoặc hàng kém chất lượng vẫn còn tâm lý e ngại, không biết phản ánh ở đâu hoặc cho rằng giá trị đơn hàng nhỏ nên bỏ qua.
Tuy nhiên, từ thực tiễn giải quyết khiếu nại, các cơ quan chức năng khẳng định việc phản ánh kịp thời không chỉ giúp bảo vệ quyền lợi cá nhân mà còn góp phần phát hiện, xử lý các hành vi vi phạm trên diện rộng.
Trong các vụ việc đã được xử lý, việc người tiêu dùng lưu giữ đầy đủ bằng chứng giao dịch như hóa đơn điện tử, tin nhắn trao đổi, hình ảnh sản phẩm nhận được đóng vai trò quan trọng. Đây là cơ sở để các sàn thương mại điện tử xem xét trách nhiệm của người bán, thực hiện hoàn tiền, đổi trả hoặc áp dụng các biện pháp xử lý đối với gian hàng vi phạm.

Trường hợp không đạt được thỏa thuận với người bán, người tiêu dùng có thể phản ánh trực tiếp trên nền tảng mua sắm hoặc gửi kiến nghị đến cơ quan bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng để được hỗ trợ theo quy định.
Thực tế cho thấy, nhiều vụ kinh doanh hàng giả, hàng không rõ nguồn gốc trên môi trường mạng chỉ bị phát hiện sau khi tiếp nhận phản ánh từ người dân. Điều này cho thấy vai trò quan trọng của người tiêu dùng trong việc giám sát, góp phần làm lành mạnh hóa thị trường thương mại điện tử.
Hình thành thói quen mua sắm trực tuyến an toàn
Từ quá trình xử lý các vụ việc đã xảy ra, cơ quan chức năng khuyến cáo người tiêu dùng cần hình thành thói quen mua sắm trực tuyến an toàn. Việc ưu tiên giao dịch trên các sàn thương mại điện tử uy tín, hạn chế mua bán qua các website lạ hoặc tài khoản cá nhân không rõ thông tin giúp giảm thiểu đáng kể rủi ro.
Đồng thời, người tiêu dùng cần đọc kỹ chính sách đổi trả, bảo hành trước khi đặt hàng và tuyệt đối không cung cấp thông tin cá nhân, mã xác thực hoặc dữ liệu tài khoản ngân hàng cho người lạ.

Ngoài ra, tâm lý ham rẻ, tin tưởng tuyệt đối vào quảng cáo hoặc các buổi livestream bán hàng cũng là nguyên nhân phổ biến dẫn đến việc mua phải hàng giả. Thực tiễn cho thấy, phần lớn các vụ việc vi phạm đều xuất phát từ những lời chào mời như “hàng hiệu giá rẻ”, “xả kho”, “ưu đãi chỉ hôm nay”.
Trong bối cảnh thương mại điện tử tiếp tục phát triển mạnh, người tiêu dùng không chỉ là người mua hàng mà còn là chủ thể góp phần xây dựng môi trường kinh doanh minh bạch. Khi mỗi cá nhân chủ động trang bị kiến thức, biết cách nhận diện, phản ánh và tự bảo vệ quyền lợi, thị trường mua sắm trực tuyến sẽ ngày càng an toàn và bền vững hơn.