Doanh nghiệp "vượt sóng ra khơi" trên con thuyền xuất khẩu trực tuyến
Bán hàng xuyên biên giới trên các sàn thương mại điện tử xuyên biên giới là cơ hội lớn để doanh nghiệp Việt tiếp cận thị trường tỷ USD, đặc biệt là thị trường Mỹ.
"Vượt sóng ra khơi"
Theo Bộ Công Thương, năm 2025, quy mô thương mại điện tử Việt Nam dự kiến đạt khoảng 31 tỷ USD, tăng trưởng trên 25% và chiếm khoảng 10% tổng mức bán lẻ hàng hóa và dịch vụ tiêu dùng. Việt Nam hiện nằm trong nhóm 10 quốc gia có tốc độ tăng trưởng thương mại điện tử nhanh nhất thế giới và đứng thứ ba tại ASEAN về quy mô thị trường. Giai đoạn 2026 - 2030 được đánh giá là thời điểm bản lề để Việt Nam hướng tới mục tiêu trở thành trung tâm xuất khẩu thương mại điện tử của khu vực.
Những con số này cho thấy dư địa rất lớn cho xuất khẩu trực tuyến, đặc biệt trong bối cảnh công nghệ số và các nền tảng thương mại điện tử xuyên biên giới ngày càng hoàn thiện.
Thực tế, nhiều sản phẩm Việt Nam đã tiếp cận hiệu quả thị trường quốc tế thông qua các nền tảng lớn như Shopee hay Amazon, mà không cần doanh nghiệp phải mở văn phòng hay đặt cơ sở kinh doanh ở nước ngoài.
Sự dẫn dắt, hỗ trợ của công nghệ đã đưa rất nhiều sản phẩm Việt Nam của các nhà bán Việt Nam đi các thị trường khu vực. Nền tảng xuyên biên giới giúp doanh nghiệp Việt, đặc biệt là nhóm doanh nghiệp siêu nhỏ, nhỏ và vừa (MSME), giảm đáng kể chi phí đầu tư ban đầu khi không phải duy trì cửa hàng vật lý hay hạ tầng truyền thống.
Doanh nghiệp có thể tiếp cận thị trường nhanh hơn và 24/7 thông qua Internet. Đặc biệt, khu vực Đông Nam Á, với dân số trẻ, tỷ lệ sử dụng Internet và mua sắm trực tuyến cao, đang là thị trường đầy tiềm năng cho các doanh nghiệp B2C Việt Nam.
Ngoài lợi thế về thị trường, Việt Nam còn được đánh giá cao ở năng lực sản xuất, nhất là các ngành như thời trang, giày dép. Trong bối cảnh chuỗi cung ứng toàn cầu dịch chuyển, sản phẩm Việt Nam được xem là lựa chọn chất lượng ổn định với mức giá hợp lý, có thể thay thế cho các nguồn cung giá rẻ truyền thống.
Theo ông Trịnh Hoàng Linh, CEO, Chủ tịch Sky Bros Investment Group, sáng lập cộng đồng “Amazon Sellers Viet Nam Club”, bán hàng xuyên biên giới trên Amazon, Shopify, Walmart, Etsy hay TikTok Shop là cơ hội lớn để doanh nghiệp Việt tiếp cận thị trường tỷ USD, đặc biệt là thị trường Mỹ.
Tuy nhiên, năm 2026, cuộc chơi đã trở nên chuyên nghiệp và khốc liệt hơn rất nhiều. Đối với doanh nghiệp MSME, đây là cuộc đua marathon đòi hỏi chiến lược dài hạn, những rủi ro lớn như cạnh tranh khốc liệt, chi phí tăng cao, rào cản pháp lý... cần được nhận thức ngay từ đầu.
Bí quyết cho các doanh nghiệp "vượt sóng" thành công
Ông Linh khuyến nghị các doanh nghiệp cần xác định tư duy đường dài, đầu tư học hỏi trước khi làm.
Quan trọng là chọn đúng sản phẩm. Doanh nghiệp Việt cần tập trung vào hàng thủ công mỹ nghệ, đồ gỗ, mây tre đan, dệt may chất lượng cao, gia vị, cà phê và thực phẩm sạch - những mặt hàng Trung Quốc khó cạnh tranh về chất lượng và câu chuyện thương hiệu.
Với những doanh nghiệp lần đầu bán hàng trên sàn, nên bắt đầu với những đơn hàng nhỏ để tối ưu danh mục, hình ảnh… trước khi đổ vốn lớn.
Chuyên gia khuyên doanh nghiệp bán đa kênh ngay từ đầu để giảm rủi ro khi một kênh gặp vấn đề. Bên cạnh đó, xây kênh traffic riêng để kéo khách ngoài sàn, tăng chuyển đổi và giảm phụ thuộc quảng cáo trả phí. Đặc biệt, “tuân thủ pháp lý 200%” như đăng ký thương hiệu sớm, chuẩn bị đầy đủ chứng từ của chuỗi cung ứng, xuất xứ C/O (Giấy chứng nhận xuất xứ hàng hóa), khai thuế đúng quy định…
Ngoài ra, cần quản lý tài chính chặt chẽ, dự trù chi phí phí sàn, quảng cáo, tồn kho. Giữ dòng tiền dương là yếu tố sống còn với doanh nghiệp nhỏ.
Với doanh nghiệp siêu nhỏ, nhỏ và vừa (MSME), bán hàng xuyên biên giới năm 2026 vẫn là ‘mảnh đất màu mỡ’ nhưng chỉ dành cho những ai chuyên nghiệp, kiên trì và có chiến lược rõ ràng. Các ví dụ như Coolmate, DH Foods, Tanisa hay Sunhouse đã chứng minh doanh nghiệp Việt hoàn toàn có thể thành công lớn nếu làm đúng.
Ông Trịnh Hoàng Linh kỳ vọng sẽ có các trung tâm hỗ trợ xuất khẩu trực tuyến tại các thành phố lớn Hà Nội, Đà Nẵng, TP. HCM, Cần Thơ. Các trung tâm này sẽ đóng vai trò đầu mối, hỗ trợ doanh nghiệp từ thủ tục pháp lý ban đầu, tiêu chuẩn hóa sản phẩm, đăng ký thương hiệu đến kết nối logistics, thanh toán và nền tảng bán hàng.
Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số, Bộ Công Thương đã phối hợp chặt chẽ với các nền tảng thương mại điện tử lớn tại Việt Nam đào tạo, kết nối với doanh nghiệp có nhu cầu xuất khẩu trực tuyến ra thị trường nước ngoài. Kế hoạch phát triển thương mại điện tử giai đoạn 2026 - 2030 được ban hành vừa qua cũng đã chú trọng các chương trình đào tạo tuân thủ hành lang pháp luật liên quan về thương mại điện tử xuyên biên giới, giúp doanh nghiệp Việt Nam tham gia nắm rõ hơn. Trong đó, các chương trình đào tạo trực tuyến, tài liệu số cũng được đưa ra để các doanh nghiệp MSME dễ tiếp cận.
Bên cạnh đó, Luật Thương mại điện tử vừa được Quốc hội thông qua đã bổ sung các quy định mới về quản lý nền tảng xuyên biên giới, minh bạch dữ liệu giao dịch, hiện đại hóa quy trình hải quan và tăng cường bảo vệ người tiêu dùng, góp phần tạo hành lang pháp lý thuận lợi hơn cho hoạt động xuất khẩu trực tuyến.