Trình Chính phủ dự thảo thí điểm Trung tâm giao dịch bất động sản
Bộ Xây dựng đã trình Chính phủ dự thảo Nghị quyết thí điểm mô hình Trung tâm giao dịch bất động sản và quyền sử dụng đất, dự kiến triển khai toàn quốc giai đoạn 2026-2027.
Theo Bộ Xây dựng, mô hình Trung tâm giao dịch bất động sản và quyền sử dụng đất hướng tới việc liên thông toàn bộ thủ tục - từ cung cấp thông tin, thẩm tra pháp lý, xác lập hợp đồng điện tử đến cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất - trên nền tảng dữ liệu thống nhất.
Trung tâm cũng sẽ tích hợp dữ liệu về nhà ở, đất đai, thuế, giao dịch và tài sản bảo đảm nhằm hỗ trợ công tác quản lý và thúc đẩy số hóa thị trường bất động sản.
Trước đó, tại Hội thảo "Thị trường Bất động sản Việt Nam: Nhận diện những vấn đề bất cập và giải pháp", TS Nguyễn Văn Đính - Chủ tịch Hội Môi giới Bất động sản Việt Nam (VARS) cho biết Bộ Xây dựng đang triển khai Đề án Trung tâm giao dịch bất động sản quốc gia trên nền tảng hạ tầng dữ liệu số đồng bộ.
Ông Đính nhấn mạnh, từ trước tới nay, các hoạt động giao dịch bất động sản tại Việt Nam bị "xé lẻ" và phân mảnh qua nhiều cơ quan: thuế, tài nguyên môi trường, quy hoạch, công chứng, tín dụng… Dữ liệu bị tách biệt, không đồng bộ và người dân phải đi lại nhiều nơi để hoàn tất một giao dịch.
Đề án Trung tâm giao dịch bất động sản quốc gia mới hướng đến việc xây dựng một trung tâm dữ liệu quốc gia về bất động sản sẽ là nơi tập hợp, xác thực và xử lý toàn bộ thông tin liên quan đến từng tài sản nhà đất.
Khi người dân có nhu cầu chuyển nhượng hay mua bán, chỉ cần truy cập vào hệ thống này, Trung tâm sẽ tự động liên hệ, xác minh thông tin với các cơ quan chức năng và trả kết quả trong thời gian ngắn.
Theo ông Đính, người dân chỉ cần đưa thông tin bất động sản vào hệ thống, Trung tâm dữ liệu quốc gia sẽ kiểm tra, xác minh và trả kết quả chính thức, khẳng định quyền được giao dịch hợp pháp. Khi đó, Nhà nước chịu trách nhiệm pháp lý đối với dữ liệu đó, thay vì người dân phải chạy qua hàng loạt cơ quan khác.
Đồng quan điểm, ông Trương Anh Tuấn - Phó Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản Việt Nam, Chủ tịch Công ty CP Tư vấn - Thương mại - Dịch vụ địa ốc Hoàng Quân cho rằng, hiện nay, Bộ Xây dựng đang nghiên cứu thành lập Trung tâm giao dịch bất động sản quyền sử dụng đất, đây là hướng đi đúng đắn.
Tuy nhiên, ông Tuấn cho rằng, nhiệm vụ này nếu chỉ Bộ Xây dựng thực hiện là không đủ. Theo đó, đại diện Công ty CP Tư vấn - Thương mại - Dịch vụ địa ốc Hoàng Quân cho rằng, cần mở rộng giao thêm nhiệm vụ này cho 34 Sở Xây dựng ở các địa phương.
Liên quan đến giao dịch bất động sản, theo ông Tuấn, hiện tại, chi phí "hoa hồng" cho bán hàng đang rất cao, bình quân 7-8% đối với nhà ở thương mại và 6% đối với nhà ở xã hội, nhưng hiệu quả bán hàng vẫn chưa cao. Mặc dù đã áp dụng sàn giao dịch trực tuyến, hiệu quả vẫn chưa đạt mức tối ưu.
Cho biết các quốc gia khác đã áp dụng sàn thương mại điện tử với chi phí bán hàng chỉ còn 1-2%, ông Tuấn kiến nghị Hội Môi giới nghiên cứu cùng Bộ Xây dựng để xây dựng mô hình sàn giao dịch hiệu quả hơn. Chỉ khi giảm được chi phí giao dịch, giá thành sản phẩm mới giảm theo, cán cân cung - cầu mới được cải thiện thực chất.